تخطي إلى المحتوى الرئيسي

گوهر مراد ( فارسى ) — صفحة 704

مساهمون:

ص٧٠٤
ص 71 س 13 : رئيس الحكماء الاسلامية شيخ ابى على بن سينا . ابو على حسين بن عبد اللّه بن سينا به سال 370 هجرى در افشنه واقع در حوالى بخارا به دنيا آمد و به سال 428 هجرى در حوالى همدان درگذشت ، در مذهب وى اختلاف است ، پدر و برادر او اسماعيليّه بودند ، و علىرغم تمايل آن دو به اينكه ابن سينا مذهب اسماعيلى را بپذيرد وى به آن تن در نداد ، ولى از حسن قبول شاهزادگان شيعى همدان و اصفهان نسبت به او چنين استنباط مىشود كه او از شيعيان اثنا عشرى بوده است . ( تاريخ فلسفه اسلامى ، ص 229 - 230 ) ص 72 س 1 : و اما عرض سه گونه است . مفهوم عرض ، عرض عام است كه منطبق بر نه مقوله مىباشد ، و اين مقوله‌هاى نه‌گانه سه گونه‌اند چنان كه مصنّف بيان نموده است . ص 73 س 1 : چون حدّى فرض كنى كه نهايت يكى است بعينه . . . معمولا در تعريف حدّ مشترك گفته‌اند : عبارت است كه حدّى كه اگر ابتداى يك جزء فرض شود مىتواند ابتداى جزء ديگر نيز باشد ، و اگر انتهاى يك جزء فرض شود مىتواند انتهاى جزء ديگر نيز باشد ، يعنى مشترك در وصف ابتدائيّت و انتهائيّت . ص 74 س 1 : و تميّز لفظى ميان اين هر دو معنى آن بود . . . در جسم طبيعى امتدادهاى سه‌گانه ( طول ، عرض ، عمق ) نامعيّن است ، ولى در جسم تعليمى امتدادهاى سه‌گانه معين مىباشد ، و علّت اينكه آن را جسم تعليمى ناميده‌اند اين است كه ؛ در علوم دربارهء مقدار معيّن يك جسم بحث مىشود ، و مىتوان نسبت ميان آن دو را به نسبت ميان هيولا كه مطلق القوه است و استعدادهاى خاص در اجسام تشبيه نمود ، كه هيولا جوهر است و استعداد خاص