تخطي إلى المحتوى الرئيسي

ضياء القلوب مباحثى در امامت ( فارسی ) — صفحة 365

مساهمون:

ص٣٦٥
است كه گفته شود كه : اطاعت مطلقه يا اطاعت خالق است و يا اطاعت مخلوق ، و اطاعت مخلوق منقسم مىشود به اطاعت رسول و اولى الامر ، و گويا به وساطهء كمال بعد در ميان خالق و مخلوق اعاده كرده شده است لفظ اطاعت در معطوف اول به قول اللّه تعالى كه
وَ أَطِيعُوا الرَّسُولَ
به خلاف معطوف ثانى چه در عطف اولى الامر اعادهء اطيعوا نشده است و اكتفا به رد كرده است در مخلوق در صورت تنازع به رسول اللّه صلّى اللّه عليه و آله به واسطهء اكتفا كردن به اصل در مخلوق نه به واسطهء حصر در رسول . و ايضا ممكن است كه گفته شود كه : چون ثابت شد رسول و دانستند جماعتى خطاب به ايشان امر كرده است خداى تعالى نزد تنازع به رجوع به آن حضرت به عنوان اطلاق ، و اما امام عليه السّلام متجدّد مىشود . پس واجب است كه اگر كسى را سخنى در اولى الأمر بودن او و يا در آنچه حكم به آن كرده است باشد قبل از آن كه اولى الامر بودن او ثابت شود رجوع به كتاب و سنت كند ، پس اگر شهادت بدهند هر دو و يا يكى از اين دو بر آنچه مقصود اثبات آن واجب است قبول و اگر هيچ يك شهادت ندهند واجب است بلكه جايز هم نيست . پس ظاهر شد كه اطاعت مطلقه به اين معنى كه بىاحتياج به تفتيش در حجيت او اطاعت واجب باشد از مخلوق در وقت نزول آيه منحصر است به رسول ، و هيچ كدام از آن دو احتمال بعدى ندارد . و اين استدلال است به ظاهر آيه بر كسى كه امامت را از فروع داند و اما كسى كه آن را از اصول داند همچنان كه ظاهر شد اين از جمله مؤيدات است .