1 - الحسنيّه : اصحاب حسن بصرى .
2 - الهذيليّه : اصحاب ابو الهذيل علّاف .
3 - النّظّاميّه : اصحاب نظّام .
4 - المعمريّه : اصحاب معمر بن عبّاد « 1 » السّلمى .
5 - البشريّه « 2 » : اصحاب بشر « 3 » بن المعتمر .
6 - الجاحظيّة : اصحاب عمرو « 4 » بن بحر الجاحظ .
7 - الكعبيّه « 5 » : اصحاب ابو القاسم الكعبىّ البلخى .
مذهب الشّيعه
بناى مذهب ايشان بر آنست كه پس از پيغامبر صلوات اللّه عليه على را كرّم اللّه وجهه در امامت حق بينند ، پس فرزندان او را و ديگران را ظالم خوانند و باغى و امامت او به نصّ گويند و نصّ به دو گويند : يك نصّ جلىّ « 6 » آنكه پيغامبر صلوات اللّه عليه روز غدير خم گفت : « اذا انا كنت مولاه فعلىّ مولاه » ؛ و ديگر نصّ خفىّ « 7 » كه پيغامبر گفت صلوات اللّه عليه :
« و افضلكم « 8 » علىّ و انت منّى بمنزلة هارون من موسى الّا انّه لا نبىّ بعدى » ، و او را بر همگنان تفضيل نهند و روزگار را از امام معصوم خالى نبينند و به دوستان اهل بيت تولّى كنند و از دشمنان ايشان تبرّى كنند و تقيّه روا بينند و تقيّه آن باشد كه از بيم خلق به ظاهر به خلاف مذهب خويش كارى كنند يا سخنى گويند ، و بر موزه مسح روا نبينند ، بلكه بر پشت پاى مسح كنند به ظاهر آيت :
« وَ امْسَحُوا بِرُؤُسِكُمْ وَ أَرْجُلَكُمْ »
« 9 » و نكاح صيغه روا بينند و در نماز دست بر دست ننهند بلكه فرو گذارند و سجدهء نماز بر خاك يا آنچه از خاك رويد روا نبينند « 10 » و در هر نماز قنوت خوانند و در ركعت دوّم پس از آنكه از قرآن خواندن فارغ شوند دست بردارند و بگويند : « لا إله الّا اللّه الحليم الكريم لا إله الّا اللّه العلىّ العظيم ، سبحان
هامش
( 1 ) در چاپى : عفان .
( 2 ) در چاپى : النصريه .
( 3 ) در چاپى : نصر بن المعمر .
( 4 ) - اصل : عمر . متن تصحيح شادروان كسروى است . ( م . د . ) .
( 5 ) در چاپى : العكبيه .
( 6 ) در چاپى : علىّ .
( 7 ) در چاپى : حقى .
( 8 ) در چاپى : اقضاكم .
( 9 ) - سورهء مائده 5 قسمتى از آيهء 6 . ( م . د . ) .
( 10 ) - به نظر شادروان كسروى : سجدهء . . . روا بينند . يا سجدهء نماز جز بر . . . ( م . د . ) .