تخطي إلى المحتوى الرئيسي

اسئله و اجوبه رشيدى ( فارسى ) — صفحة مقدمه 19

مساهمون:

صمقدمه ١٩

10 - سؤال مولانا معظم شرف الملة و الدين قاضى سيواس

پرسشى است دربارهء آيت
« الم ذلِكَ الْكِتابُ لا رَيْبَ فِيهِ هُدىً لِلْمُتَّقِينَ »
و
« ذلِكَ »
كه اسم اشاره است براى چيزى دور ، و اين كتاب كه نزديك مىباشد ، چرا بدين گونه اشاره كرده است . خواجه در پاسخ خود گويد : و ما در اين باب رسالهء علىحده در كتاب « بيان الحقايق » به شرح و بسط نوشته‌ايم . آغاز : « سپاس بىقياس مبدعى را كه بقدرت ملك و ملت و علم و حكمت و شريعت به صاحب دولتى بخشيد » .

11 - اسئلهء مولانا معظم ملك الافاضل و الحكما شمس الملة و الدين الجوهرى السمنانى

در ديباچه نام كامل خود را محمد بن جوهرى سمنانى آورده كه پس از فراغ از تحصيل براى كسب معارف به سفر پرداخته و نااميد به وطن برگشته است . و اكنون مسائل خود را در شش بند عرضه مىدارد : 1 - تسلسل در جانب علت محال است ، اما در جانب معلول جايز . . . و دو مطلوب ، 2 - تقدم واجب بر عالم تقدم ذاتى باشد بر چه وجه مىباشد ، 3 - در خصوص مواليد سه‌گانه به واسطهء فعل و انفعال عناصر اربعه . . . ، 4 - حركات چهارگانه : ارادى ، طبيعى ، قسير و عرض . حركت نبض از كدامين است ؟ 5 - حركات فلكى چگونه است ، 6 - اختلافات در نفوس بشرى ، اختلاف اخلاق و صور ، حركت نبض چگونه است . و كيفيت حصول آتش در قعر بحر ؟ . خواجه پرسشها را آورده و آنگاه به تفصيل پاسخ مىدهد . در پاسخ پرسش دوم مىگويد « و ما در جواب سؤالات افاضل استرآباد ، كه از مولانا معظم فخر الدين بن المطهر سؤال كرده و او به اين ضعيف رجوع كرده » بازنموذه و شرح داذه‌ايم در پاسخ سوم بار ديگر از همين فخر الدين بن المطهر ياد مىكند و از اينجا بروشنى بدست مىآيد كه نام مجموعهء حاضر « كتاب اسئله و اجوبهء رشيديه » است . همين‌جا از پاسخى كه به مولانا معظم كمال الدين حسين پارسى داده ياد مىكند . در پاسخ به پرسش پنجم و ششم بار ديگر از « رسالهء فيض و فياض » خود ، نام مىبرد .