چنانست كه هر گناهى كه از آدمى واقع شود بسبب دنيا بود و حضرت امير المؤمنين عليه السّلام گفتى با دنيا كه : عيشت حقير است ، و عمرت كوتاه است ، و كارت پر خطر است غرّى غيرى ؛ جز مرا غرّه كن من ترا بسه طلاق بگذاشتم طلاقى كه در آن رجعت نبود . و هميشه آن حضرت جامهء سطبر پوشيدى چنان كه آستين هميشه راست كردى و چندانى جامه بروزگار بر جامه بينداخت كه شرم داشت كه پيش خيّاط برد گفتند :
يا امير المؤمنين چيزى ازين نرمتر در پوش تا زحمت كمتر بود ، گفت : اين بتواضع نزديكتر بود ، و بصالحان گذشته بهتر ماند ، و مؤمنان كه در پس باشند اقتدا به من كنند آنگه گفت : هر كه جامه را و كفش را عيب دارد پاره برانداختن ؛ وى از اهل دوزخ بود ، و به دو چيز از مردمان ميترسم از اميد داشتن عمر دراز و حسد بردن . و حكيمان گويند كه : هر كه اميد كوتاه گرداند طاعت بيشتر كند ، و اندوهش كمتر بود و بر جمع مال حريص نشود و دلش نرم گردد .
و نرمى دل از چهار چيز بود . اوّل - اندك خوردن . دوّم - با نيكان نشستن .
سيّم - گناه گذشته به ياد خود آوردن . چهارم - اميد كوتاه گردانيدن . و هر كه اميد دراز گرداند طاعتش كمتر بود از آنكه از امروز بفردا و ازين ماه بدان ماه و ازين سال بدان سال ميگذارد ، و اندوهش بسيار بود از آنكه غم فردا خورد ، و بر جمع مال حريص گردد از آنكه از درويشى ناآمده ترسد و دلش سخت گردد و سختى دل از چهار چيز بود . اوّل - بسيار خوردن . دوّم - با همنشين بد نشستن . سيّم - گناه كرده را فراموش كردن . چهارم - اميد دراز داشتن .
و روزگار بر سه قسم است ؛ بعضى آنست كه بگذشته است و از دست بشده و هر كه را بر نيكى گذشته است نيكبخت است و هر كه را بر بدى گذشته است بدبخت است الّا كه توبه كند و بر آن گناهان گذشته بگريد و اگر نه بقيامت اگر بجاى آب خون بگريد يك ذرّه سود نكند . و بعضى آنست كه در آنست آن ساعت به قيمت دارد و كار خويش بسازد و زاد و توشهء برگيرد ، و بجوانى غرّه و مشغول نشود و اگر بزيد بيشتر از نوح پيغمبر عليه السّلام نزيد كه چون از دنيا ميرفت او را دو هزار و چهار صد سال عمر
شهاب الأخبار ( شرح فارسى ) ( كلمات قصار پيامبر خاتم ص ) ( فارسى ) — صفحة 118
مساهمون: محمد بن سلامة القضاعي
ص١١٨