2 . دو طرف دربارهء معاملهاى با يكديگر گفتوگو مىكنند وقرار معامله ( ثمن مشخص در برابر كالاى مشخص ) را در آيندهء معلوم مىگذارند واين قرار را در برگهاى ثبت مىكنند . اين برگه نيز قولنامه ناميده مىشود . عنوان قولنامه از عناوين جديد است كه از احكام آن در مسائل مستحدثه واستفتائات سخن گفتهاند .
حكم : قولنامهء گونهء نخست ، سندى معتبر به شمار رفته ووفا به مفاد آن واجب است . شرايط مندرج در آن نيز معتبر خواهد بود ( - - ) عقد ) ؛ ليكن گونهء دوم اعتبار ندارد واز نظر شرع ، اثرى بر آن مترتب نيست وهر يك از دو طرف مىتواند از انجام دادن معامله سر باز زند . 1
آنچه در قولنامهها به عنوان بيعانه آورده مىشود ، صورتهاى مختلف واحكام متفاوت دارد ( - - ) بيعانه ) .
قوهء استنباط - - ) استنباط
قوهء جنسي - - ) شهوت
قوهء قدسي
قوهء قدسي : از شرايط اجتهاد .
مقصود از قوهء قدسي ، قوهاى است كه انسان در پرتو آن بر استنباط احكام از منابع آن توانمند مىشود . اين قوه ، ملكه وملكهء ربّانى نيز ناميده شده است . 1
اين قوه از اين جهت كه اعطايى خداوند تعالى به بندگان خاص خويش مىباشد وآنان با مجاهدت وتلاش در تصفيه باطن خود از رذائل وآراستگى به فضائل اخلاقى وملازمت طاعات وعبادات وترك محرّمات وشبهات بدان دست مىيابند ، قدسي وربّانى ناميده شده است . 2 از آن در باب اجتهاد وتقليد سخن گفتهاند .
برخى در تعريف اجتهاد ، به قوه قدسي نيز اشاره كرده وآن را شرط اصلى ومهمترين شرط تحقق اجتهاد دانسته وگفتهاند : ديگر شرايط با وجود اين شرط ، سودمند خواهند بود وبدون آن ، سودى نخواهند داشت . 3
هامش
( 1 ) . استفتائات ( امام خمينى ) 2 / 74 و 99 ؛ استفتائات جديد ( تبريزى ) 1 / 240 ؛ جامع المسائل ( فاضل ) 1 / 263 ؛ استفتائات جديد ( مكارم ) 2 / 264 .