را هر بركت ساخت و به مدّت چهار روز رزق همه را معين كرد ، يكسان براى همهء سائلان . سپس به آسمان پرداخت و آن دودى بود : پس به آسمان و زمين گفت : خواه يا ناخواه بياييد . گفتند : فرمانبردار آمديم . آنگاه هفت آسمان را در دو روز پديد آورد و در هر آسمانى كارش را به آن وحى كرد و آسمان فرودين را به چراغهايى بياراستيم و محفوظش داشتيم . اين است تدبير آن پيروزمند دانا . »
وَ يَسْتَعْجِلُونَكَ بِالْعَذَابِ وَ لَن يُخْلِفَ اللَّهُ وَعْدَهُ وَ إِنَّ يَوْماً عِندَ رَبِّكَ كَأَلْفِ سَنَةٍ مِمَّا تَعُدُّونَ « 1 » .
« از تو به شتاب عذاب مىطلبند و خدا هرگز وعدهء خود را خلاف نمىكند ، و يك روز از روزهاى پروردگار تو برابر با هزار سال است از آن سال كه مىشمريد . »
از آيات قرآن كريم استفاده مىشود كه مفهوم « يوم » قدر مشخصّى از زمان است خواه همچون روزهاى ما كه با طلوع و غروب خورشيد مشخص باشد و يا با رويدادى معيّن ، مشخصّ شود ، مثلًا هنگامى كه بعضى گفتند :
. . . لَاطَاقَةَ لَنَا الْيَوْمَ بِجَالُوتَ وَجُنُودِهِ . . . « 2 » .
« . . . ما امروز توان جالوت و سپاهيان او را نداريم . . . »
يا با حكمت ديگرى مشخص شده و همچون برپاداشتن داد و عدل :
مالِكِ يَوْمِ الدِّينِ « 3 » .
« مالك روز رستاخيز . »
و بدين ترتيب آفرينش ، زمان مشخصى دارد . خداوند سبحان در آيهء شريفهاى مىفرمايد :
أَوَ لَمْ يَتَفَكَّرُوا فِي أَنفُسِهِم مَا خَلَقَ اللَّهُ السَّماوَاتِ وَالْأَرْضَ وَمَا بَيْنَهُمَا إِلَّا بِالْحَقِّ وَأَجَلٍ مُّسَمّىً وَإِنَّ كَثِيراً مِنَ النَّاسِ بِلِقَاءِ رَبِّهِمْ لَكَافِرُونَ « 4 » .
هامش
( 1 ) - سورهء حج ، آيهء 47 .
( 2 ) - سورهء بقره ، آيهء 249 .
( 3 ) - سورهء فاتحه ، آيهء 4 .
( 4 ) - سورهء روم ، آيهء 8 .