به ذروهء كمال ، به حال خود باقى است به جهت وجود اولياى كاملين و اوصياى مرضيّين ( صلوات اللّه عليهم اجمعين ) و تصريح نموده است به اين مطلب اعلى ، بعضى از محققين عرفا در بعضى از كتب خود . . . » تمام شد كلام آن محقق ( قدس سره ) .
تفصيل - فيه توضيح و تحقيق
در بيان آنكه اصل نبوت و مراتب آن باقى است و منقطع نشود مگر نبوّت تشريعى
بدانكه صدر محققين و قدوهء محققين را در شرح كتاب حجت از اصول كافى در اين مقام كلامى است لطيف و تحقيقى است شريف ، و ملخصش اين است كه قلب انسانى به منزلهء بصر و قوهء عقليهاش به منزلهء قوهء باصره است .
و قوهء باصره لطيفهاى است ملكوتيه در همه احوال از براى صاحب بصر ثابت است تاريك باشد هوا يا روشن .
بگشايد چشم خود را يا بر هم گذارد .
و علوم و ادراكات قلب در مدت طفوليت تا به حد تميز و بلوغ رسد به منزلهء تأخّر ابصار و رؤيت است از قوهء باصره تا وقت فيضان نور آفتاب بر مبصرات .
و ملك قدسى مسمّا به قلم اعلى كه واسطهء تصوير علوم و ادراكات باشد در صحايف علوم به منزلهء قرص آفتاب است .
و انوار فايضه از آن جوهر قدسى بر الواح قلوب به حيثيتى كه خارج از قوه به فعليت شوند ، و از ظلمت جهل به نورانيّت علم بيرون آيند ، به منزلهء نور آفتاب است كه به جهت تابش آن بر اشياء مبصره قوهء رؤيت و ابصار به فعليّت و وجود آيد ، و تهيّؤ و استعداد قلوب از براى قبول انوار علميّه و معارف حقيقيه به اسباب خارجيه و داخليه تهيّؤ و استعداد قوهء باصره است از براى قبول صور ابصاريه به سبب تحقق شرايط ابصار .
پس منكشف گرديد كه در ميانهء بصيرت و بصر ، متابعت ثابت و موازنت