المبحث الرابع ظهور وضعى صيغه امر در وجوب
در مبحث ثانى فرمودند كه صيغهء افعل حقيقت در وجوب است و براى طلب وجوبى وضع شده است . و در يك كلام ظهور وضعى در وجوب دارد . اينك در تتمّه و دنبالهء آن بحث مىفرمايند كه اگر كسى ظهور وضعى را نپذيرفت و مدّعى شد كه صيغهء افعل براى مطلق طلب وضع شده است نه براى خصوص طلب وجوبى ، آيا راه ديگرى براى اثبات ظهور فعل امر در وجوب داريم يا نه ؟ سه راه ديگر پيشنهاد شده كه با راه مذكور چهار طريق مىشود . البته اصل ظهور صيغه در وجوب مهم است و به درد استنباط مىخورد ، ولى اينكه منشا ظهور چه باشد مهم نيست و ثمرهء عملى ندارد ، اگرچه ثمرهء علمى دارد . آن چهار طريق عبارتند از :
1 - ظهور وضعى كه مختار آخوند بود و در مبحث ثانى گذشت .
2 - ظهور انصرافى : عدهاى گفتهاند كه صيغهء افعل عند الاطلاق انصراف به طلب وجوبى پيدا كرده و ظهور انصرافى دارد و براى بيان منشأ انصراف سه راه ذكر كردهاند :
الف ) غلبهء استعمال : صيغهء افعل غالبا در وجوب استعمال شده و كثرت استعمال سبب انس ذهن با طلب وجوبى گرديده و به درجهاى رسيده است كه لفظ حاكى و مرآت براى طلب وجوبى شده است .
ب ) غلبهء وجود : و لو فعل امر در خصوص وجوب كثير الاستعمال نباشد ، ولى در خارج افراد و مصاديق واجب زيادتر هستند و غلبهء وجود سبب انصراف فعل امر به وجوب شده است .