و نمونههائى از آن را در فروعات علم اجمالى در مباحث قطع آورديم يك نمونهاش اين بود كه اقتدا فرد ثالث به واجدى المنى فى الثوب المشترك جايز است يعنى مثلا نماز ظهر را به اين اقتدا كند و نماز عصر را به آن در اينجا يقين دارد كه يكى از دو نماز را به شخص جنب اقتدا كرده يا اولى يا دوّمى مع ذلك تجويز شده و . . .
قوله : هذا تمام الكلام : تا اينجا مباحث مربوط به شك در اصل تكليف كه مجراى دو اصل از اصول عمليه يعنى اصالة البراءة و التخيير بود به پايان رسيد و مجموعا در اين رابطه سه مطلب عنوان شد :
مطلب اوّل : شبهات تحريميّه كه دوران بين حرمت و غير وجوب بود .
مطلب دوّم : شبهات وجوبيّه كه دوران بين وجوب و غير حرمت بود .
مطلب سوّم : دوران بين المحذورين كه يك طرف شبهه احتمال وجوب و طرف ديگر احتمال حرمت بود و هر مطلبى هم داراى چهار مسئله بود :
1 - فقدان نص
2 - اجمال نص
3 - تعارض نصين
4 - شبهات موضوعيّه و مجموعا دوازده مسئله عنوان شد حال آنچه كه تا به حال مطرح شد مربوط به شك در اصل تكليف بود آن هم تكاليف الزامى كه عبارت باشد از وجوب يا حرمت امّا بايد بدانيم كه شك در اصل تكليف صور ديگرى هم دارد به نام شك در تكاليف غير الزاميّه كه عبارتند از استحباب و كراهت و اين بخش نيز مجموعا سه مطلب دارد :
مطلب اوّل : شبهات كراهتيه كه دوران ميان كراهت و اباحه است .
مطلب دوّم : شبهات استحبابيه كه دوران ميان استحباب و اباحه است .
مطلب سوّم : دوران بين استحباب و كراهت .
شرح رسائل (فارسى) — صفحة 190
مساهمون: على محمدى خراسانى
ص١٩٠