خبر و لو علمى نباشد ما خواهيم گفت : خوشبختانه موضوع بحث محقق خبرهاى غير علمى است و خبرهاى علمى از موضوع بحث خارج است و آن نظريات افراطى و تفريطى عموما از آن خبر واحد ظنى است نه علمى .
6 - مرحوم شهيد در كتاب ذكرى و نيز مرحوم مفيد ثانى فرزند شيخ طوسى فرمودهاند :
اصحاب و علماء شيعه در مواقعى كه نصى در مسئله نداشتند به رسالهء عمليه و فتاواى على بن بابويه قمى عمل مىكردند از باب تنزيل فتاواى اين شخصيت به منزلهء روايات چون او به عين روايات فتوا مىداد كيفيت استشهاد : بلا اشكال قول و نوشته على بن بابويه كه خبر واحد است يقينآور نيست بلكه حدّ اكثر مظنه و اطمينان مىآورد معذلك اصحاب بدان عمل نمودهاند حال اگر نبود كه دانشمندان شيعه به خبرهاى غير علمى عمل مىكنند هرگز به فتاواى على بن بابويه عمل نمىشد .
7 - علامه مجلسى غواص بحار انوار اهل بيت ( ع ) در رابطه با توجيه و جواب از رواياتى كه سيّد مرتضى بدانها استدلال نموده و ما سابقا آنها را تحت عنوان اخبار العرض آورديم فرموده : عمل اصحاب ائمه ( ع ) به خبرهاى غير علمى از متواترات تاريخ است يعنى در حدّ تواتر اين عمل براى ما نقل شده است البته متواتر در معنا است يعنى يكى گفته فلان صحابى به خبر واحد عامل بوده ديگرى گفته : اصحاب الصادق به خبر واحد عامل بودهاند سومى گفته اصحاب الباقر ( ع ) كذا چهارمى گفته : اصحاب الرضا ( ع ) كذا و . . . . . تا مسئله عمل به خبر واحد از مجموعه اين خبرها به دلالت تضمنيه قطعى و متواتر شده است شيخ مىفرمايد : شهادت اين محدث بزرگوار نسبت به اينكه اصحابنا به خبر واحد عمل كردهاند و ادّعاى اين محدث عظيم الشّان نسبت به اينكه اين مطلب از متواترات است چنين شهادتى از ادعاى اجماع شيخ
شرح رسائل (فارسى) — صفحة 178
مساهمون: على محمدى خراسانى
ص١٧٨