وَ يَقُولُونَ سَمِعْنا وَ عَصَيْنا
و مىگويند : شنيديم سخن تو را ، و نافرمانيم امر تو را ؛
تفسير : هنگامى كه پيغمبر ( ص ) - صلّى اللّه عليه و سلّم - حكمى را به آنها مىشنوانيد ، يهود در جواب مىگفتند : سمعنا ؛ شنيديم ! امّا ، آهسته مىگفتند : عصينا ؛ قبول نداريم ! يعنى : ما تنها به گوش شنيديم ، امّا به دل نپذيرفتيم !
وَ اسْمَعْ غَيْرَ مُسْمَعٍ
و بشنو در حالىكه غير شنوانده شده باشى ؛
تفسير : يهود چون حضرت پيغمبر ( ص ) را مخاطب قرار مىدهند ، مىگويند : بشنو ؛ تو شنوانده نشوى ! يعنى ، سخنى مىگويند كه شامل « 1 » بر دو معنى باشد ؛ به اعتبار يك معنى دعا با تعظيم باشد ، و به اعتبار معنى ديگر ، بد دعا و تحقير ؛ چنانچه « 2 » اين سخن به ظاهر دعاى خير است ، و مطلب ظاهر آن اين است كه تو هميشه غالب و محترم باشى و هيچكس نتواند سخنان مخالف و بد را به تو بشنواند ؛ امّا ، در دل نيّت داشتند كه : تو كر شوى !
وَ راعِنا
و مىگويند : راعنا ؛
تفسير : يهود در حضور پيغمبر ( ص ) در اثناى سخن
« راعِنا »
مىگفتند ؛ چنان كه در سورهء بقره گذشت . اين كلمه مشتمل بر دو معنى است ؛ يكى خوب ، و ديگر زشت ؛ معنى خوب اين است : به ما رعايت نما و به مهربانى نگاه كن ، تا مطلب ترا بدانيم و بتوانيم از آن استفسار و استفاده كنيم ! معنى بد آن اين است كه در زبان يهود اين كلمه در مورد تحقير استعمال مىگردد ؛ و يا چون اندكى زبان خويش را مىلغزانيدند « راعينا » مىگفتند ؛ يعنى : تو شبان مائى ! اين كلمات ، مبنى بر شرارت و خبث باطنى آنها بود ؛ ورنه ، آنها خوب مىدانستند كه موسى ( ع ) و ديگر
هامش
( 1 ) . مشتمل
( 2 ) . چنان كه