مىگرديدند . اين زيان نتيجهء اعمالى است كه خود اختيار كردهاند ؛ خداوند ( ج ) نيك آگاه است كه چه مىكنند ، و چه در نيّت دارند ؛ پاداش آن را مىدهد . در آيهء اوّل
« يُنْفِقُونَ أَمْوالَهُمْ » *
مال را بسوى آنها منسوب نموده بود ؛ اكنون
« وَ أَنْفَقُوا مِمَّا رَزَقَهُمُ اللَّهُ »
گفت ؛ درين ، اشارهء لطيفى است كه مردم آن را مال خود مىپندارند ، و به خواهش خود صرف مىكنند ؛ بايد آن را مال خدا دانسته و به مقتضاى فرمان او خرج مىنمودند .
إِنَّ اللَّهَ لا يَظْلِمُ مِثْقالَ ذَرَّةٍ وَ إِنْ تَكُ حَسَنَةً يُضاعِفْها وَ يُؤْتِ مِنْ لَدُنْهُ أَجْراً عَظِيماً
( 40 )
هر آئينه خدا ظلم نمىكند به وزن ذرّه ؛ و اگر باشد نيكى ، دو چند مىگرداند آن را ؛ و مىدهد از نزد خود اجر بزرگ .
تفسير : خدا ( ج ) به قدر يك ذرّه حقوق كسى را ضايع نمىگرداند ؛ عذابى كه به كافران مىرسد ، عين عدالت بوده كيفر كردار آنهاست ؛ هركه به قدر ذرّهاى نيكوئى كند ، خدا اضعاف مضاعف آن پاداش مىدهد ؛ و از جانب خويش ثواب عظيم به وى انعام و عنايت مىكند .
فَكَيْفَ إِذا جِئْنا مِنْ كُلِّ أُمَّةٍ بِشَهِيدٍ وَ جِئْنا بِكَ عَلى هؤُلاءِ شَهِيداً
( 41 )
( پس ) چگونه است آنگاه كه بياريم از هر امّت گواهى ؛ و بياريم ترا بر اينها گواه .
تفسير : هنگامى كه ما از ميان امم گواهى بخواهيم كه مبيّن واقعى احوال و مظهر راستين كردار آنها باشد ، كافران را چه حال بد خواهد بود ؟ ! مراد از « شهيد » پيغمبران امم و اشخاص صالح و امين هر عصر است كه در روز قيامت عصيان باغيان و اطاعت فرمانبران را بيان مىكنند ، و بر احوال آنها گواهى