وَ رَأَوُا الْعَذابَ وَ تَقَطَّعَتْ بِهِمُ الْأَسْبابُ
( 166 )
و بينند عذاب را ، و بريده شود از ايشان وسائل ( محبت و قرابت ) .
تفسير : وقتى بيايد كه متبوعان از پيروان خويش بيزار شوند - علايق اصنام با پرستش كنندگان ايشان گسيخته گردد - عذاب الهى ( ج ) را مشاهده كنند ، و باهم دشمنى ورزند .
وَ قالَ الَّذِينَ اتَّبَعُوا لَوْ أَنَّ لَنا كَرَّةً فَنَتَبَرَّأَ مِنْهُمْ كَما تَبَرَّؤُا مِنَّا
و گويند پيروىكنندگان : كاش ما را بازگشتى باشد ، تا بيزارى كنيم از پيشوايان ، چنانچه بيزار شدند ايشان از ما ؛
تفسير : آنگاه مشركان آرزو كنند كاش به دنيا باز رويم ، و از متبوعان خويش نسبت به بيزارى آنان انتقام كشيم و چنان كه از ما جدائى گرفتهاند ، خود ما نيز آنها را ترك كنيم ، و از آنها جدا شويم ! اين تمنّاى محال جز دريغ سودى ندهد .
كَذلِكَ يُرِيهِمُ اللَّهُ أَعْمالَهُمْ حَسَراتٍ عَلَيْهِمْ وَ ما هُمْ بِخارِجِينَ مِنَ النَّارِ
( 167 )
همچنين ، مىنماياند ايشان را خدا كردارهايشان را پشيمانيها بر ايشان ، و نيستند ايشان هرگز بيرونآيندگان از دوزخ .
تفسير : همچنان كه مشركان را از مشاهدهء عذاب الهى و بيزارى متبوعان ايشان ، كمال حسرت دست مىدهد ، خداوند همه اعمال آنها را مايهء حسرت و افسوس مىگرداند ؛ زيرا ، تمام