و انحراف را در اين قرآن راهى نيست ، و اگر قرآن فصيح و روشن نبود ، اعتراض مىكردند ، و اگر نه اين بود كه خدا انسان را در مهلت آفريده است ، عذاب خدا آنها را مستأصل مىكرد ، علم هر چيز در نزد خداست ، از احوال مشركان نيز آگاه است ، روز قيامت از آنها خواهد پرسيد كه شريكان من كجا هستند ؟
ناگفته نماند : آيات شريفه گر چه در رابطه با مشركان عصر نزول قرآن است ، ولى از لحاظ ترسيم روحيات انسانهاى مشرك ، شامل هر زمان و همهء انسانهاست بت پرستى در عصر حاضر شديدتر از زمان نزول قرآن است .
امروز ابر قدرتها ، بتهاى زمانند كه هزار مرتبه از بتهاى آن روز بدتر مىباشند .
40 -
إِنَّ الَّذِينَ يُلْحِدُونَ فِي آياتِنا لا يَخْفَوْنَ عَلَيْنا
.
به نظر مىآيد مراد از الحاد در آيات همانست كه گفتند :
لا تَسْمَعُوا لِهذَا الْقُرْآنِ
و امثال آن ، اين سخن منحرف كردن آيات خداست كه نمىگذارد ، قرآن مردم را هدايت بكند ، الميزان آيات را شامل آيات تكوينى و آيات قرآن هر دو مىداند ، كه مثلا شمس و قمر را آيات خدا مىدانند و سپس آنها را عبادت مىكنند .
أَ فَمَنْ يُلْقى فِي النَّارِ خَيْرٌ أَمْ مَنْ يَأْتِي آمِناً يَوْمَ الْقِيامَةِ
.
بيان
لا يَخْفَوْنَ عَلَيْنا
است ، يعنى اهل الحاد ، اهل آتشند ، امّا ايمان آورنده در روز قيامت ايمن خواهد بود .
اعْمَلُوا ما شِئْتُمْ إِنَّهُ بِما تَعْمَلُونَ بَصِيرٌ
امر تهديدى است .
41 -
إِنَّ الَّذِينَ كَفَرُوا بِالذِّكْرِ لَمَّا جاءَهُمْ وَ إِنَّهُ لَكِتابٌ عَزِيزٌ
.
خبر « ان » محذوف است و از آيهء ما قبل روشن مىشود يعنى « ان الذين كفروا بالذكر يلقون في النار » زمخشرى در كشاف و طبرسى در جوامع الجامع