54 -
يَسْتَعْجِلُونَكَ بِالْعَذابِ وَ إِنَّ جَهَنَّمَ لَمُحِيطَةٌ بِالْكافِرِينَ
.
صدر آيه ظاهرا در مقام توبيخ و تعجب است كه عذاب دنيا را به عجله از تو مىخواهند با آنكه عذاب ديگرى هم اكنون آنها را احاطه كرده است و آن جهنم مىباشد ، ظهور جمله اسميه در
إِنَّ جَهَنَّمَ لَمُحِيطَةٌ
آنست كه فعلا جهنم آنها را احاطه كرده است ، روز آخرت كه اعمالشان در صورت آتش مجسم گرديد خواهند ديد كه در دنيا جهنم آنها را احاطه كرده بود ،
لَقَدْ كُنْتَ فِي غَفْلَةٍ مِنْ هذا فَكَشَفْنا عَنْكَ غِطاءَكَ فَبَصَرُكَ الْيَوْمَ حَدِيدٌ
ق / 22 .
55 -
يَوْمَ يَغْشاهُمُ الْعَذابُ مِنْ فَوْقِهِمْ وَ مِنْ تَحْتِ أَرْجُلِهِمْ وَ يَقُولُ ذُوقُوا ما كُنْتُمْ تَعْمَلُونَ
.
به نظر مىآيد « يوم » متعلق به فعل مقدر است يعنى « اذكر يوم يغشاهم » بعضىها گفتهاند ، : آن متعلق به « لمحيطة » در آيه فوق مىباشد جمله
وَ يَقُولُ ذُوقُوا ما كُنْتُمْ تَعْمَلُونَ
مفيد آنست كه روز قيامت احساس خواهند كرد كه جهنم در دنيا آنها را احاطه كرده بود و نيز آيه به تجسم اعمال دلالت دارد .