إِنِّي بَرِيءٌ مِمَّا تَعْمَلُونَ
.
آيهء اوّل در سورهء حجر / 88 چنين است :
وَ اخْفِضْ جَناحَكَ لِلْمُؤْمِنِينَ
فاعل « عصوك » مؤمنين است ، مراد از « اتبعك » اطاعت عملى است ، در اين دو آيه به آن حضرت دستور داده شده كه با مؤمنان اهل عمل مهربان باشد و با آنها گرم گيرد ، چون پيشرفت توحيد با اين گونه اشخاص است ، نظير :
وَ اصْبِرْ نَفْسَكَ مَعَ الَّذِينَ يَدْعُونَ رَبَّهُمْ بِالْغَداةِ وَ الْعَشِيِّ . . .
كهف / 28 .
آن گاه فرموده : اگر به تو ايمان آورده و عصيان و گناه كردند ، از عملشان بيزارى كن ، راه طبيعى هم ، اين است كه از لحاظ ايمان قابل قبول هستند و از لحاظ عمل مورد بيزارى ، اين دو آيه را الميزان نيز چنين تفسير كرده است .
217 -
وَ تَوَكَّلْ عَلَى الْعَزِيزِ الرَّحِيمِ
.
اين آيه ظاهرا در رابطه با دو آيهء گذشته است يعنى رفتارت با آنها همان باشد كه گفته شد ، ديگر در كارشان توكل بر خدا كن و بر خدا واگذار كه او تواناست و از بدكاران انتقام مىكشد و رحيم است كه به نيكوكاران پاداش مىدهد ، اين دو وصف همانست كه تا به حال چندين بار تكرار شده است و يا اينكه يك دستور مستقل به آن حضرت است كه در كارهايت به خداى عزيز و رحيم ، به خداى منتقم و مهربان توكل كن .
218 و 219 -
الَّذِي يَراكَ حِينَ تَقُومُ وَ تَقَلُّبَكَ فِي السَّاجِدِينَ
.
كويى نماز خواندن يكى از مصاديق توكل است كه اين دو آيه بعد از امر به توكل آمده است بعضى از مفسران گفتهاند : خدايى كه تو را مىبيند در حالى كه منفردا به نماز ميايستى و مىبيند حركت تو را در ميان نمازگزاران وقتى كه با آنها نماز جماعت ميخوانى ، از بعض ديگر ظاهر مىشود : منظور از