پس نيست از براى ما احدى كه شفاعت ما را نزد پروردگار كند .
دوستى كه حمايت از ما كند نداريم تماما با ما دشمن هستند .
و اگر باشد براى ما بازگشتى به دنيا پس هر آينه ما مىشويم از مؤمنين و ايمان مىآوريم .
اينها مقول قول اهل نار است و در توضيح اين آيات ، امورى تذكر داده مىشود .
( 1 ) در آيهء
تَاللَّهِ إِنْ كُنَّا لَفِي ضَلالٍ مُبِينٍ
انسان تا در دنيا است خود را در ضلالت نمىداند ، چون بر او مستور است . تصديق انبياء نمىكند ، معجزه را سحر مىپندارد ، عقيده خود را حق مىداند لكن چون مرگ رسيد و حقايق بر او مكشوف شد مىفهمد ضلالت و اشتباه خود را . چنانچه فرمودند :
« الناس نيام فاذا ماتوا انتبهوا »
و لكن قابل تغيير نيست مگر برگردد به دنيا و اگر هم برگردد باز فراموش مىكند و به همان ضلالت باقى مىماند كه مىفرمايد :
وَ لَوْ رُدُّوا لَعادُوا لِما نُهُوا عَنْهُ
( سوره انعام آيه 28 ) .
( 2 ) جملهء
إِذْ نُسَوِّيكُمْ بِرَبِّ الْعالَمِينَ
نسوى بمعنى عدل است مثل
هَلْ يَسْتَوِي الَّذِينَ يَعْلَمُونَ وَ الَّذِينَ لا يَعْلَمُونَ
( سوره زمر آيه 12 ) ،
أَ فَمَنْ كانَ مُؤْمِناً كَمَنْ كانَ فاسِقاً لا يَسْتَوُونَ
( سوره سجده آيه 18 ) مشركين اصنام و اوثان خود را در الوهيت و استحقاق عبادت عدل پروردگار قرار دادند و لذا آنها را مشرك گويند چون الهه خود را شريك خدا گفتند .
( 3 ) جملهء
« وَ ما أَضَلَّنا إِلَّا الْمُجْرِمُونَ »
از براى جرم اطلاقاتيست و جامعش المنقطع عن الحق الى الباطل حق را رها كند و باطل را اخذ كند لذا شامل مشرك و كافر و ضال و عاصى مىشود . مشرك توحيد را رها مىكند ، شرك را مىگيرد . كافر ايمان را رها مىكند ، كفر را اختيار مىكند . ضال دست از هدايت برمىدارد و در ضلالت مىافتد ، عاصى از عبادت صرف نظر مىكند و به معصيت روى مىآورد . فاسق صفت عدل را كنار مىگذارد و به صفت فسق متصف مىشود . تماما مجرم هستند به تفاوت درجات .
( 4 ) جمله
« فَما لَنا مِنْ شافِعِينَ »
شفاعت روز قيامت از ضروريات مذهب شيعه است و عامه