تخطي إلى المحتوى الرئيسي

اطيب البيان في تفسير القرآن (فارسى) — صفحة 208

مساهمون:

ص٢٠٨

[ سوره الأنعام ( 6 ) : آيه 131 ]

ذلِكَ أَنْ لَمْ يَكُنْ رَبُّكَ مُهْلِكَ الْقُرى بِظُلْمٍ وَ أَهْلُها غافِلُونَ ( 131 ) اين است كه هرگز پروردگار تو هلاك نميكند اهل آباديها را بدون جهت بظلم و حال آنكه آنها غافل باشند ، يعنى تا حجت بر آنها تمام نشود و پيغمبران و نمايندگان خدا بر آنها بيان نكنند و آنها را متذكر ننمايند و آنها از روى عمد و عناد مخالفت ننمايند هلاك نميشوند زيرا ظلم از او صادر نميشود چنانچه در جاى ديگر ميفرمايد
وَ ما كُنَّا مُعَذِّبِينَ حَتَّى نَبْعَثَ رَسُولًا
اسرى آيه 16 . ذلك اشاره بآيات قبل كه عذاب كفار و متجاوزين باشد براى كفر و عناد آنها است و
أَنْ لَمْ يَكُنْ
ان مخففه از مثقله محققا ربّك پروردگار تو كه رءوف و عطوف است و عادل و حكيم است و
إِنَّ اللَّهَ لا يَظْلِمُ مِثْقالَ ذَرَّةٍ
نساء آيه 44 ، هرگز هلاك نميكند به زبان ما همچه خدايى نيست
مُهْلِكَ الْقُرى
كه كسى را بدون تقصير و عناد هلاك كننده باشد بظلم يعنى ظلم كند ببنده ظلم قبيح است و محال است از او صادر شود لذا در بسيار از آيات اشاره دارد به اين موضوع
فَما كانَ اللَّهُ لِيَظْلِمَهُمْ وَ لكِنْ كانُوا أَنْفُسَهُمْ يَظْلِمُونَ
توبه آيه 71 .
وَ أَهْلُها غافِلُونَ
مراد از غفلت بىاطلاعى و بىخبرى است باصطلاح فرق است بين قصور و تقصير ، قاصر چه كافر باشد چه مشرك چه غير مطيع نه در دنيا استحقاق عقوبات دنيويه دارد و نه در آخرت عذاب اخروى مثل اطفال و مجانين و ضعفاء دوردست‌ها و مضطرين و كسانى كه گرفتار تقيه شدند و اشباه آنها و لو اگر مؤمن نباشد بهشت هم نميرود چون مختص باهل ايمان است ولى فرداى قيامت خداوند با آنها چه معامله ميفرمايد اللَّه يعلم كه منافى با عدل نباشد و تمام عقوبات دنيوى و اخروى خاص مقصرين است انسان غافل تقصير ندارد تا او را متنبه نكنند بلى اگر غفلت از روى تقصير باشد از باب مسامحه و بىاعتنايى استحقاق عقوبت دارد .