عقل سليم است و لكن در مقام بركات قرآن محسوس و مشاهد و ظاهر و هويدا است
أَنْزَلْناهُ
مراتب نزول قرآن را در مقدمات تفسير بيان شده در صفحه 68 الى 70 ، اولا در لوح محفوظ ثانيا در بيت المعمور ثالثا بر روح الامين رابعا بر قلب نبى صلّى اللَّه عليه و آله و سلّم خامسا بر لسان آن حضرت و بيان بر امّت .
مبارك بركات قرآن بسيار است : تلاوت قرآن ، نظر كردن به آن ، تدبر در آيات آن ، عمل بدستورات آن ، اتعاظ بمواعظ آن ، عبرت از پيشينيان ، هدايت شدن بهدايت آن ، استشفاء به آن ، شفاعت آن در قيامت ، تمسك به آن ، بهره بردن از خواص سور و آيات آن و دليل بر رسالت آورنده آن و اثبات عقائد حقه از امامت ائمه و عدل و معاد و صفات ربوبى و شئونات و فضائل انبياء و اوصياء و مؤمنين و غير اينها كه
وَ إِنْ تَعُدُّوا نِعْمَةَ اللَّهِ لا تُحْصُوها
.
مُصَدِّقُ الَّذِي بَيْنَ يَدَيْهِ
مفسرين گفتند مراد از بين يديه : تورات ، زبور انجيل است لكن به نظر تمام نيست اگرچه در بسيارى از موارد اين وصف بيان شده لكن ظاهر اينست كه مراد بقرينه الذى انبياء سلف است از آدم تا عيسى كه اگر قرآن نبود ما دليل بر نبوت و رسالت احدى از آنها را نداشتيم زيرا از قبل از موسى هيچگونه مدركى و دليلى جز قرآن در دست نيست اما موسى و عيسى اگرچه يهود و نصارى قائل هستند و كتاب تورات و اناجيلى بلكه مطلق عهد قديم و جديدى را نسبت بانبيايى ميدهند لكن تواتر آنها بمقتضاى كتب خود سه مرتبه منقطع شده حتى اسمى از تورات باقى نبوده بعلاوه كفرياتى كه در اين تورية و تناقضاتى كه در اين اناجيل است دليل قطعى بر كذب آنها است اگر ذكرى از آنها در قرآن و دين اسلام نشده بود نميتوانستيم معتقد باحدى از آنها بشويم و تفصيل اين مطلب در مجلد اول كلم الطيب ذكر شده .
وَ لِتُنْذِرَ أُمَّ الْقُرى
امّ القرى مكه است چون اول زمينى كه خلق شد