در مدار خود مانند سير ماهى در آب است . و بعض ديگر گويند : ستارگان در افلاك مركوز و مستقرّند و فلك آنها را مىگرداند . و البتّه كلام خدا حجّت است و قول ديگران اعتبار ندارد . « 1 »
وَ نُفِخَ فِي الصُّورِ فَإِذا هُمْ مِنَ الْأَجْداثِ إِلى رَبِّهِمْ يَنْسِلُونَ
. « 2 »
مؤلف :
فَإِذا
مفاجات است كه ايشان از گورها پيش خداى مىروند .
علّامه شعرانى : تعبيرى است كنايه از زنده شدن ، براى آنكه اجساد اندك مردم ممكن است تا قيامت در قبر بماند ، چون از اوّل زندگانى بشر تاكنون هزارها سال گذشته و قبرها زيرورو شده و خاك هريك پراكنده گشته و بسيار مردمند كه جسدشان را سوزاندهاند يا مرغان و درندگان خوردهاند و در درياها غرق شده و هنگام حشر از قبر محشور نمىشوند . و مقصود خداوند اثبات زندگى است پس از مرگ . و اينكه فرمود : سوى خدا مىروند ، با اينكه خدا هميشه حاضر است و همهجا براى او يكسان است ، براى آن است كه عالم آخرت از جهت رتبه به خدا نزديكتر است از عالم مادّيّات كه همه از خدا غافلند و تمام جهل محض است . « 3 »
إِنَّ أَصْحابَ الْجَنَّةِ الْيَوْمَ فِي شُغُلٍ فاكِهُونَ
. « 4 »
مؤلف : گفت : اهل بهشت امروز در شغلى باشند از لهو و طرب .
علّامه شعرانى : اهل بهشت لهو و طرب دارند ، نه چنان كه از ياد خدا غفلت آرد ، مانند لهو در دنيا ، و قباحت لهو دنيا براى غفلت است . چون توجّه با آلات مادّى ناچار غفلت آورد ، مردم اين جهان لذّت را به آلت مادّى دانند و چنان پندارند كه موجودات
هامش
( 1 ) . روح الجنان ، ج 9 ، ص 278 .
( 2 ) . يس ( 36 ) آيهء 51 .
( 3 ) . روح الجنان ، ج 9 ، ص 281 .
( 4 ) . يس ( 36 ) آيهء 55 .