تخطي إلى المحتوى الرئيسي

پژوهش هاى قرآنى علامه شعرانى در تفاسير مجمع البيان، روح الجنان و منهج الصادقين (فارسى) — صفحة 1219

مساهمون:

ص١٢١٩
إن كان رحمة اللّه وسعت كلّ شيء ، و لذلك اختلف الأخبار في تعيين الكبائر أنّها سبعون أو أكثر أو أقلّ . « 1 » علّامه شعرانى : و اقوا آن‌كه صغيره و كبيره نسبى است و همهء گناهان موجب عقاب است .
ثُمَّ يُجْزاهُ الْجَزاءَ الْأَوْفى
. « 2 » مؤلف : [ به مناسبت داستان‌هايى از عبد اللّه طاهر و حسين بن فضل به روايت ثعلبى در تفسير خويش مىكند كه ] عبد اللّه طاهر ، والى خراسان ، از او پرسيد :
فَأَصْبَحَ مِنَ النَّادِمِينَ
« 3 » در شأن قابيل است و هرگاه ندم از ذنب موجب مغفرت باشد ، چنان‌چه حديث « الندم توبة » دلالت صريح دارد بر آن ، پس چرا توبة او قبول نيامد و مستحقّ سخط ربّانى شد ؟ حسين بن فضل پاسخ داد كه مىتواند بود كه ندم در آن شريعت سبب توبه نبوده باشد ، بلكه آن مخصوص باشد به امّت مرحوم به جهت بركت و ميمنت خاتم الانبياء عليه السّلام . علّامه شعرانى : به مذهب علماى ما قبول توبه بر خداى تعالى تفضّل است نه واجب و اگر واجب بود ، عقلا در همه امّت‌ها همين حكم داشت . و نيز چند تن در عهد پيغمبر صلّى اللّه عليه و آله توبه كردند و پس از مدّت‌ها توبهء آنها قبول شد ، و اگر به پشيمانى تنها قبول توبه واجب بود ، تأخير نمىافتاد . « 4 »
وَ أَنَّ إِلى رَبِّكَ الْمُنْتَهى
. « 5 » مؤلف : و بازگشت و نهايت كارها به خداست تا هريك را به قدر استحقاق
هامش
( 1 ) . مجمع البيان ، ج 9 ، ص 179 . ( 2 ) . نجم ( 53 ) آيهء 41 . ( 3 ) . مائده ( 5 ) آيهء 31 . ( 4 ) . منهج الصادقين ، ج 9 ، ص 90 . ( 5 ) . نجم ( 53 ) آيهء 42 .