فَكَيْفَ إِذا تَوَفَّتْهُمُ الْمَلائِكَةُ يَضْرِبُونَ وُجُوهَهُمْ وَ أَدْبارَهُمْ
. « 1 »
مؤلف : پس چگونه باشد حال ايشان يا چه حيله داشته باشند در وقتى كه متوفّا سازند ايشان را فرشتگان ؛ يعنى قبض ارواح ايشان كنند . زنند بر رويهاى ايشان مقامع آتشين ، به جهت آنكه از حقّ گرديده باشند و بر پشتهاى ايشان ؛ زيرا كه پشت بر اهل حقّ كردهاند .
علّامه شعرانى : ملائكه مشهود نيستند ؛ يعنى هنگام مرگ كافر ، كسى آنها را با چشم دنيوى نمىبيند و زدن بر روى و پشت آنها را نيز مشاهده نمىكند . و بر فرض به آلات و اسباب دنيوى بر روى و پشت ميّت بزنند ، احساس درد نخواهد كرد ، و اصحاب اين امور را مىدانستند . و مىتوان بدين آيه استدلال كرد كه صحابه در صدر اسلام به چشم مثالى و آلام برزخى معتقد بودند . « 2 »
فَأَحْبَطَ أَعْمالَهُمْ
. « 3 »
علّامه شعرانى : مرّ أنّ بعض الألفاظ في اصطلاح المتكلّمين مستعمل فى غير معناه اللغوي ، و منه الإحباط ، فلا يدلّ الآية الكريمة على ثبوت الإحباط الذي أبطله علماؤنا بل المراد منه عدم ثبوت الثواب من أوّل الامر لا إبطاله بعد ثبوته . « 4 »
وَ لا تُبْطِلُوا أَعْمالَكُمْ
. « 5 »
علّامه شعرانى : تمسّك بعض الفقهاء ب
لا تُبْطِلُوا أَعْمالَكُمْ
على عدم جواز قطع الصلاة اختيارا . « 6 »
هامش
( 1 ) . محمّد ( 47 ) آيهء 27 .
( 2 ) . منهج الصادقين ، ج 8 ، ص 352 .
( 3 ) . محمّد ( 47 ) آيهء 28 .
( 4 ) . مجمع البيان ، ج 9 ، ص 106 .
( 5 ) . محمّد ( 47 ) آيهء 33 .
( 6 ) . مجمع البيان ، ج 9 ، ص 106 .