سورهء مبارك عنكبوت
فَلَيَعْلَمَنَّ اللَّهُ الَّذِينَ صَدَقُوا وَ لَيَعْلَمَنَّ الْكاذِبِينَ
. « 1 »
مؤلف : گفتند : چون صدق و كذب ايشان حادث بود علم به آن على ما هو به الّا آنگه نباشد كه در وجود آيد بر سبيل توسّع عالمى را چون صادقى نهاد .
علّامه شعرانى : يعنى راست گفتن و دروغ گفتن حادث است نه قديم و علم خدا قديم است . چون از ازل مىدانست صادق كيست و كاذب كيست ، امّا علم به آنان در وقت وقوع و وجود آنان مانند معلوم حادث است . از اين جهت عالمى ، يعنى عالم بودن خداوند را مانند صادقى ، يعنى صادق بودن آنان با وصف حدوث ذكر كرد و صفت معلوم را براى علم اثبات فرمود مجازا ؛ چون در حقيقت ، علم قديم است و ثابت و معلوم حادث است و متغيّر و همچنانكه علم گويند و از آن معلوم خواهند مجازا ، همچنان وصف معلوم را براى علم آورند مجازا . « 2 »
ساءَ ما يَحْكُمُونَ
. « 3 »
مؤلف : بد است آنچه حكم مىكنند كه آن مظنّه فوت ايشان است از ما و عدم لحوق عذاب ما به ايشان .
هامش
( 1 ) . عنكبوت ( 29 ) آيهء 3 .
( 2 ) . روح الجنان ، ج 9 ، ص 6 .
( 3 ) . عنكبوت ( 29 ) آيهء 4 .