مىماند و اهلش سوى خدا بازمىگردند . پس آخرت در اين زمين نيست و در عالم ديگر است ؛ چون اگر آخرت در زمين بود ، باز خود مردم وارث زمين بودند و نيز در روايت آمده كه بهشت در آسمان است . « 1 »
إِذْ قالَ لِأَبِيهِ
. « 2 »
مؤلف : وقتىكه ابراهيم گفت مر پدر خود را ، مراد عمّ است كه آزر است و به جهت آنكه در طفوليّت مربّى او بود ، او را پدر مىگفت و نمىتواند بود كه مراد پدرش باشد ، به جهت آنكه واجب است كه آبا و اجداد انبيا مسلمان باشند ، به دليل قاطع و برهان ساطع در كتب اصوليه مذكور است .
علّامه شعرانى : در مجمع البيان مىفرمايد : اجماع علماى اماميه بر آن است كه پدران حضرت خاتم الانبيا صلّى اللّه عليه و آله همه موحّد بودند و از سخن او معلوم مىگردد پدران مادر واجب نيست همه مؤمن باشند ؛ چون آزر را پدر مادر ابراهيم فرموده . بالجمله دليل بر اسلام آباء كرام رسول صلّى اللّه عليه و آله دليل نقلى و اجماع طايفه است و مخصوص به خاتم انبياء صلّى اللّه عليه و آله . « 3 »
وَ اذْكُرْ فِي الْكِتابِ إِسْماعِيلَ
. « 4 »
مؤلف : و گويند كه اسماعيل بن ابراهيم قبل از پدر فوت شد و مراد به اين اسماعيل ابن حزقيل است .
علّامه شعرانى : در تاريخ بنى اسرائيل نام اسماعيل مكرّر آمده است براى مردان مختلف و ميان آنها مردى بدين تفصيل نيافتيم . و يكى از مشاهير آنان اسماعيل بن نثينا
هامش
( 1 ) . منهج الصادقين ، ج 5 ، ص 426 .
( 2 ) . مريم ( 19 ) آيهء 42 .
( 3 ) . منهج الصادقين ، ج 5 ، ص 427 .
( 4 ) . مريم ( 19 ) آيهء 54 .