ثُمَّ كُلِي مِنْ كُلِّ الثَّمَراتِ
. « 1 »
مؤلف : و نيز از جملهء وحى كه نحل را داد آن است كه گفت : گفتيم او را كه از هر ميوهء پاكيزه بخورد .
علّامه شعرانى : علماى اين فنّ گويند : غذاى زنبورعسل گرد گلهاست و آن را كارگران از صحرا مىآورند و در خانه پهلوى هرطفل و جوان كه هنوز قدرت پرواز ندارند ، مىگذارند با مقدارى عسل و از براى ملكه هم غذاى خاصّ شاهانه كه براى ويتامين بسيار باغذاى ديگران فرق دارد ، و در تفصيل آن به كتب خاصّ اين علم رجوع بايد كرد ، و
فَاسْلُكِي سُبُلَ رَبِّكِ ذُلُلًا
« 2 » اشاره به همهگونه اعمال نحل است .
بارى ، زنبورعسل از آيات بزرگ الهى است كه هيچ فكر ملحد و مادّى و اتباع داروين و امثال او توجيه آن را به اسباب طبيعى نمىتوانند كرد و جز به اعتراف به وجود خالق حكيم و عالم مدبّر كه به الهام او اين اعمال صورت مىگيرد ، به نوع ديگر حلّ نمىشود . « 3 »
فَاسْلُكِي سُبُلَ رَبِّكِ ذُلُلًا
. « 4 »
مؤلف : يعنى هيچ راه بر تو دشوار نباشد كه خواهى تا آنجا روى .
علّامه شعرانى : خانه ساختن زنبورعسل به الهام خداوندى است ؛ چون خانههاى مسدّس منظّم كه مىسازد ، از كمترين مقدار موم بيشترين گنجايش حاصل مىشود و خانههاشان دوطبقه است ، هنگامى كه در كوه يا درختان بيابان خانه كنند ، منحصر به همان دو است و در كندوهاى مصنوعى هم دوبهدو طبقه ، چندىكه گنجايش كندو باشد . قعر هرخانه به شكل هرمى است كه از سه سطح لوزىشكل فراهم آمده ، رأس و برجستگىهاى يك طبقه در فرورفتگىهاى طبقهء زير آن قرار گرفته است و تجربه كردهاند كه اگر سطحى از موم به شكل مربع يا شكل ديگر كه دلخواه زنبور
هامش
( 1 ) . نحل ( 16 ) آيهء 69 .
( 2 ) . همان .
( 3 ) . روح الجنان ، ج 7 ، ص 122 .
( 4 ) . نحل ( 16 ) آيهء 69 .