نيست ، « 1 » و چون كافران از معارضهء قرآن عاجز آمدند ، و از معبود خواندگان خويش يارى نيافتند ، و در شأن بتانشان
إِنَّ الَّذِينَ تَدْعُونَ مِنْ دُونِ اللَّهِ لَنْ يَخْلُقُوا ذُباباً
« و »
مَثَلُ الَّذِينَ اتَّخَذُوا مِنْ دُونِ اللَّهِ أَوْلِياءَ كَمَثَلِ الْعَنْكَبُوتِ اتَّخَذَتْ بَيْتاً
، « 2 » شنيدند ، گفتند : اين وحى آسمانى نيست ، آيت آمد : .
إِنَّ اللَّهَ لا يَسْتَحْيِي أَنْ يَضْرِبَ مَثَلًا ما بَعُوضَةً فَما فَوْقَها
خداى تعالى نماند ياد كردن مثل به پشه و آنچه « 3 » برتر از وى است ، يا كم از وى است ؛ مربيان حق را و الزام حجّت خلق را و چه جاى انكار است كه آفرينندهء پشه و پيل وى است ، و هستكنندهء كثير و قليل وى است ، و هستكنندهء مگس و عنكبوت وى است . « 4 » بر همان تركيب كه پيل است ، پشه است ، و پشه را دو پر زيادت [ است ، و ] پيل ترسنده و گريزنده است ، و پشه را در روى پادشاه و مبارزان صولت و جلادت است .
فَأَمَّا الَّذِينَ آمَنُوا فَيَعْلَمُونَ أَنَّهُ الْحَقُّ مِنْ رَبِّهِمْ
امّا آنها كه راستند در ايمان نهان و آشكار ايشان « 5 » ، دانند كه اين مثل حق است از پروردگار ايشان « 6 »
وَ أَمَّا الَّذِينَ كَفَرُوا فَيَقُولُونَ ما ذا أَرادَ اللَّهُ بِهذا مَثَلًا
و اما جهودان و منافقان ناراست گويند : خداى عزّ و جلّ ازين مثل چه خواست ؟
يُضِلُّ بِهِ كَثِيراً وَ يَهْدِي بِهِ كَثِيراً
گفت : ضلالتى بسيارى خواست از دشمنان ، و هدايتى بسيارى خواست از دوستان ،
وَ ما يُضِلُّ بِهِ إِلَّا الْفاسِقِينَ
و گمراه نكند به وى يعنى به ضرب اين مثل ، مگر فاسقان را كه شان « 7 » بىفرمانى مى اختيار كنند . ( 25 - 26 )
الَّذِينَ يَنْقُضُونَ عَهْدَ اللَّهِ مِنْ بَعْدِ مِيثاقِهِ
و عهد خداى را كه در اخذ ميثاق بود ، و در
هامش
( 1 ) - اصل : ربانيست .
( 2 ) - آيهء اول از سورة الحج آيهء 72 و دومى از سورة العنكبوت آيهء 40 است .
( 3 ) - ن : و بانج .
( 4 ) - ن : هم وى است .
( 5 ) - ن : شان .
( 6 ) - ن : ايشان .
( 7 ) - ن : ايشان .