كه اجاره بدهد و زراعت را در زمين باقى بگذارد مگر اينكه به واسطه چيدن ضررى متوجه زمين او شود و باقىماندن زراعت براى زارع ضرر نداشته باشد و اگر ماندن براى زارع ، و چيدن براى مالك ضرر دارد بايد با همديگر مصالحه نمايند .
مسأله 2245 - اگر بعد از جمع كردن حاصل و تمام شدن مدت مزارعه ريشه زراعت در زمين بماند و سال بعد دو مرتبه حاصل دهد اگر مدت مزارعه براى يك سال معين شده و يا عقد مزارعه منصرف به يك سال بوده و به حسب نوع زراعت منصرف به بيش از يك سال نبوده به عنوان مزارعه مالك يا زارع چيزى را مالك نمىشوند پس اگر تخم از مال مالك بوده حاصل سال دوم مال اوست و اگر از مال زارع بوده حاصل سال دوم مال زارع است و بايد اجاره زمين را به مالك بدهد و مخارجى كه احياناً از غير آنكه حاصل مال او مىشود صرف شده ديگرى ضامن است در صورتى كه با دستور ديگرى خرج شده باشد نه اينكه به دلخواه خرج كننده خرج شده باشد .
احكام مساقات
مسأله 2246 - اگر انسان به اين قسم معامله كند كه درختهاى ميوهاى را كه ميوه آن مال خود اوست يا اختيار ميوهها با اوست تا مدت معينى به آن كس واگذار كند كه تربيت نمايد و آب دهد و به مقدارى كه قرار مىگذارند از ميوه آن بردارد اين معامله را مساقات مىگويند ، و بعد از تمام شدن عقد آن معامله لازم است و نمىتوان آن را به هم زد .
مسأله 2247 - معامله مساقات در درختهايى كه مثل بيد و چنار ميوه نمىدهد صحيح نيست ، ولى جعاله صحيح است مثلًا بگويد هر كس به اين درختها آب دهد تا آخر سال اين مقدار از چوب آن مال او باشد يا اين مقدار پول به او مىدهم و كسى اين كار را انجام دهد بايد آن مقدار را به او بدهند و مساقات در مثل درخت حنا كه از برگ آن استفاده مىكنند اشكال ندارد .