1 . توجّه و حضور قلب
از پيامبر اكرم ( ص ) حكايت شده : «
لا صلاة الّا بحضور القلب » ، « 1 »
نمازى كه با توجّه قلب نباشد ، از درجهى اعتبار ساقط است ؛ هر چه در نماز حضور قلب باشد به همان اندازه قبول گردد اگر چه يا يا نماز باشد .
از حضرت باقر ( ع ) روايت شده كه فرمود : از نماز بنده بالا برده نمىشود مگر آن چه را دل با آن داشته ، نيم آن يا ربع آن يا خمس آن .
و از ائمّه اطهار ( ع ) حكايت شده : هر كس دو ركعت نماز با توجّه بگزارد ، و در حالِ نماز به امور دنيايى متوجّه نشود ، بعد از نماز ، تمام گناهانش آمرزيده مىشود .
باز هم در خبر آمده : نماز معراج مؤمن است . و البتّه آن نمازى كه روح مؤمن را به آسمان ببرد .
نماز با توجّه ، نمازى است كه در موقع اداى آن روح از علائق مادّى بر كنار است و در عوالم و الا سير مىكند .
بهترين نمونهى توجّه در نماز را پيشوايان دين به ما دادهاند و اگر چه مشكل است ما به آن درجه برسيم ، امّا بايد بكوشيم كه لااقل افكار دنيوى را در موقع نماز كنار بگذاريم و « فرايند توجّه » را كمكم تمرين كنيم تا براى ما ملكه شود .
هامش
( 1 ) . اربعين شيخ بهايى ، حديث 37 .