كه مثل شده است : « زبان سرخ ، سر سبز مىدهد بر باد »
اين مثل ترجمهاى است براى فرمايش مولاى بيان امام على عليه السلام كه فرمودهاند :
« كَمْ مِنْ دَمٍ سَفَكَهُ فَمٌ » « 1 »
هر كه را تيغ زبان نيست بفرمان * عاقبت كشتهء شمشير زبان مىگردد
كمتر كسى است كه اين اثر از آثار سكوت را لمس نكرده باشد و لذا محتاج به توضيح نبوده و صرفاً به ذكر چند روايت از مولاى متقيان حضرت امير عليه السلام اشاره مىشود .
« انْ كانَ فِى الْكَلامِ بَلاغَةٌ ، فَفِى الصَّمْتِ السَّلامَةُ مِنَ العِثارِ » « 2 »
« الْزِمِ الصَّمْتَ فَادْنى نَفْعِهِ السَّلامَةُ » « 3 »
و اين روايت كوتاه خلاصهاى است از همهء گفتهها :
« اصْمُتْ تَسْلَمُ » « 4 »
4 - عدم احتياج به عذر خواهى
پرگو و پرحرف در لابلاى كلماتش سخنانى هرز صادر مىشود و او براى حفظ موقعيت آيندهء خود مجبور به عذرخواهى و طلب بخشش مىشود چه اينكه اگر چنين نكند بدتر از پيش از چشمها مىافتد و اعتماد نسبى ديگران را نسبت به خود از دست مىدهد .
لذا وى هر لحظه در جستجوى بهانهاى و يافتن راهى براى بيان شيوهء عذرخواهى خود است ، ولى كسى كه زبان خود را يله و رها ننموده و در كنترل خويش دارد طبيعتاً كمتر در پى تدارك اسباب و مؤنهء عذرخواهى مىشود .
هامش
( 1 ) - چه بسا خونى كه باز شدن دهانى آن را ريخت . ( غررالحكم ) .
( 2 ) - اگر در سخن ، بلاغت و شيوائى نهفته شده است . در خاموشى سلامتى از لغزش واقع شده است . ( غرر الحكم ) .
( 3 ) - هميشه خاموش باش كه كمترين فايدهء آن سلامتى است . ( غرر الحكم ) .
( 4 ) - خاموش باش ، سالم مىمانى . ( غرر الحكم ) .