علاوه اينكه اين حديث ، با حديثى كه باز از عايشه نقل شد و ايشان نماز را در سفر دو ركعتى دانسته بود ، در تعارض است .
ثالثا : اداى عمرهى رمضان ، براى پيامبر ، در كتابهاى سيره و تاريخ ، اثبات نشده است ؛ آنچه در تاريخ زندگى پيامبر در « مدينه » وارد شده ، اين است كه پيامبر سه بار به عمره مشرف شدهاند و همه در ماه ذى القعدة بوده است .
« سيرة حلبية » مىگويد : « نقل عايشه و انتساب عمره رمضانيه به پيامبر از سوى وى خطا است ، و به او نسبت دادهاند . » « 1 »
« المجموع » مىنويسد : « پيامبر در رمضان عمره نداشته است . وى سه عمره در ذى القعدة به جا آورده و يك عمره با حج در سال دهم داشته است . » « 2 »
4 - حديثى از عايشه نقل شده است كه پيامبر در سفر ، نماز را هم شكسته و هم تمام مىخواند . « 3 »
اين روايت نيز متعارض با نقل خود عايشه و خبر ديگر صحابه از رفتار پيامبر است ؛ و قاعده در اينجا تعارض اين است ، و احاديث متعدد گذشته بر اين حديث ترجيح داده مىشود .
نهايت اينكه با وجود روايات عديده رسيده از پيامبر ، و نيز رفتار ايشان ، و همچنين روايات صحابه ، منعى براى استنباط وجوب قصر در سفر نمىماند .
آرى ، آنچه از مطالعهى تاريخ استفاده مىشود ، اين است كه پيامبر خدا و نيز ابو بكر و عمر ، در سفر نماز را شكسته مىخواندند . عثمان نيز در طول چهار يا شش سال اوليهى خلافت ، نماز را شكسته مىخواند ؛ ولى پس از آن ، در سفر حج و در منى ، نماز را تمام خواند و عدهى بسيارى به او اعتراض كردند . على بن ابى طالب نيز
هامش
( 1 ) - ر . ك : السيرة الحلبية ، ج 3 ، ص 277 .
( 2 ) - المجموع ، ج 4 ، ص 335 .
( 3 ) - مجمع الزوايد ، ج 2 ، ص 157 .