بسمله
شافعيان معتقدند بسمله ( بسم اللّه الرّحمن الرّحيم ) ، چه در نمازهايى كه بلند خوانده مىشود و چه در نمازهايى كه آهسته خوانده مىشود ، واجب است و اگر ترك شود ، نماز باطل است . حنفيان مىگويند بسمله در نماز ، سنت است . مالكيان معتقدند كه بسمله چه در نماز جهرى و چه اخفاتى مكروه است ؛ ولى اگر كسى بخواهد بهخاطر خروج از خلاف بگويد ، در اين صورت مستحب است آن را آهسته بگويد و بلند گفتن آن مكروه است . حنبليان معتقدند كه بسمله جزء قرآن نيست ؛ ولى آهسته گفتن آن سنت است . « 1 »
اينك با توجه به اين فتواها ، جاى طرح اين پرسشها است كه آيا بسمله اساسا جزء قرآن هست ؟ آيا خواندن آن در نماز واجب است ؟ آيا آشكار گفتن بسمله لازم است ؟ اين سه پرسشى است كه لازم است در اين مجموعه مطرح شود .
آيا بسمله جزء قرآن است ؟
كسانى كه معتقدند بسمله جزء قرآن نيست ، به دلايلى تمسك كردهاند كه همه قابل تأمل است . توجه كنيد :
دليل اول
روايتى است كه قتاده از مالك بن انس نقل كرده كه وى گفته است با پيامبر ، ابو بكر ، عمر و عثمان نماز خواندم و از يكى از آنان نشنيدم كه بسم اللّه الرحمن الرحيم بگويد . « 2 »
هامش
( 1 ) - الفقه على المذاهب الاربعة ، ج 1 ، ص 257 .
( 2 ) - صحيح مسلم ، ج 2 ، ص 12 ؛ مسند احمد ، ج 3 ، ص 177 .