بر طبق آنچه كه ما از آيات وروايات استفاده مىكنيم ، انسان مسافري است كه از يك جهان عدم شروع به سفر كرده وسه جهان را به عنوان سه مقر موقت ( مسافرخانه ) طي خواهد كرد ودر جهان چهارم أقامت ابدى خواهد گزيد .
اولين جهانى كه انسان در آنجا مستقر مىشود ، جهان موقت رحم مادر است كه مدت بقا در آنجا از شش ماه تا دوازده ماه تعيين شده است . دومين جهان ، همين جهان دنياست كه براي آزمايش در آن زندگى مىكنيم . جهان سوم انسانها جهان برزخ است كه از مرگ تا قيامت مدت آن است :
وَمِنْ وَرَائِهِم بَرْزَخٌ إِلَى يَوْمِ يُبْعَثُونَ . « 1 » عالم برزخ در داخل همين دنياست وپس از اين كه قالب بدن شكست وروح انسان از آن پرواز كرد ، يك دفعه خود را در عالم گستردهترى مىبيند ومىتواند با أرواح ديگر تماس حاصل كند . تمام گذشتگان ، از حضرت آدم گرفته تا هر كس كه در اين دنيا عمر موقتش سپرى شده است ، همه مسافران عالم برزخ هستند كه برخى ، مانند شهيدان ، زندهاند ومشمول نعمت وبرخى معذباند وگروهى در حالتي شبيه خواب به سر مىبرند ويك وقت مىفهمند كه نفخ صور دوم شد وقيامت برپا شد .
قيامت كه برپا شد ، جهان چهارم - كه جهان ابدى وهميشگى است - آغاز مىشود . محسنين كساني هستند كه اين جهان برزخ وقيامت را باور دارند وهيچ شك وترديدى به خود راه نمىدهند وطبعاً كساني كه به آن دو جهان مخفى وپوشيده معتقد باشند وحساب وپاداش وجزا وقيامت را پذيرفته باشند ، كوشش بر اين خواهند داشت كه از اين عالم موقت وجهان آزمايش ودنياي مادة سرفراز بيرون روند وكارهاى شايسته ونيكو انجام دهند تا اين كه در آن جهان ، مورد لطف وعنايت پروردگار خود قرار گرفته ، به بهشت جاودان بروند ودر آنجا از نعمتهاى بي پايان الهى پيوسته لذت ببرند .
هامش
( 1 ) . سورهء مؤمنون ، آيهء 100 .