براى تدبير امور مملكت .
از حضرت امير المؤمنين عليه السلام روايت شده :
اسْتَوى تَدْبيرُهُ ، وَ عَلَا أمْرُهُ ؛ « 1 »
مستولى شد تدبير او و بالاتر است فرمان او .
از حضرت كاظم عليه السلام نقل است :
اسْتَوْلى عَلى ما دَقَّ وَ جَلَّ ؛ « 2 »
استيلا يافت بر آنچه كوچك و بزرگ است .
يَعْلَمُ مَا يَلِجُ . . . : آنچه در زمين فرو مىرود از بذرها ، آبها ، مردگان ، گنجها ، ريشههاى درختان و حيوانات ، و آنچه از زمين بيرون مىآيد مانند نباتات و چشمهها و معدنها و حيوانات ، و آنچه از آسمان فرود مىآيد مانند فرشتگان ، كتابهاى آسمانى ، وحى ، تقديرات ربوبى ، نور كرات ، صاعقه و باران و برف و تگرگ ، و آنچه به آسمان بالا مىرود از فرشتگان ، اعمال بندگان ، دعاى آنان ، برخى از جنها و ارواح انسانها ، همه را خدا مىداند و هر كجا باشيد او با شماست و خدا به آنچه انجام مىدهيد از خير و شرّ و طاعت و گناه ، بينا و بصير است و بر آن جزا مىدهد .
( آيهء 5 ) ( لَّهُ مُلْكُ السَّموَ تِ وَ الْأَرْضِ وَ إِلَى اللَّهِ تُرْجَعُ الْأُمُورُ )
تفسير :
ملكيت حقيقى و مالكيت آسمانها و زمين و فرمانروايى در آنها از آن خداست ، به لحاظ اين كه آفريدن و حفظ و تدبير و فانى كردن و اعدام آنها همه به دست اوست . و همهء كارهاى جهان هستى و عاقبت آنها و سلسلهء معلولات به سوى او كه علة العلل است باز گردانده مىشود .
هامش
( 1 ) . نور الثقلين ، ج 2 ، ص 39 ، ح 157 .
( 2 ) . نور الثقلين ، ج 2 ، ص 39 ، ح 158 .