كريمتر است گناهى را كه يك بار در دنيا عفو كرده باشد بار ديگر بر آن در عقبا عقوبت فرمايد . « 1 » تنبيه : آيهء شريفه مخصوص است به مجرمان و گناهكاران ، و امّا انبيا و ائمهء معصومين كه ساحت قدس آنها از خطا و عصيان منزّه باشد ، ابتلاى به مصائب و آلام نسبت به آنان ، موجب علوّ درجهء مقام قرب آنان به حضرت احديت است ، و لذا يزيد - لعنه اللَّه - وقتى در آن مجلس اين آيه را خواند : وَ مَآ أَصبَكُم مّن مُّصِيبَةٍ فَبِمَا كَسَبَتْ أَيْدِيكُمْ . . . حضرت سجاد عليه السلام فرمود :
كلا ما هذه فينا نزلت ، إنّما نزلت فينا : نه چنين است كه اين آيه دربارهء ما نازل شده باشد ، آيهاى كه در حق ما نازل است : مَآ أَصَابَ مِن مُّصِيبَةٍ فِى الْأَرْضِ وَ لَافِى أَنفُسِكُمْ إِلَّا فِى كِتبٍ مّن قَبْلِ أَن نَّبْرَأَهَآ . . . لّكَيْلَا تَأْسَوْاْ عَلَى مَا فَاتَكُمْ وَلَا تَفْرَحُواْ بِمَآ ءَاتَلكُمْ ، پس ما هستيم كسانى كه افسرده نشويم به آنچه فوت شود ما را ، و به آنچه بيايد ما را از دنيا خوشحال نگرديم . « 2 » ( آيهء 31 ) ( وَ مَآ أَنتُم بِمُعْجِزِينَ فِى الْأَرْضِ وَ مَا لَكُم مّن دُونِ اللَّهِ مِن وَلِىّ وَ لَانَصِيرٍ )
لغت :
معجزين جمع معجز و آن اسم فاعل از باب إفعال و به معنى عاجزكننده است .
تفسير :
و شما در روى زمين ناتوانكنندهء خدا نيستيد كه از مصيبت فرار كنيد يا آن را دفع نماييد و شما را هرگز غير خدا سرپرست و ياورى نيست ( كه عذاب را از شما در آخرت دفع نمايد ) .
هامش
( 1 ) . منهج الصادقين ، ج 8 ، ص 226 ذيل آيه .
( 2 ) . نور الثقلين ، ج 4 ، ص 580 .