لغت و اعراب :
أن آمنوا بهتقدير « بأن آمنوا ، أى بالإيمان » . اولوا : جمع « ذو » به معناى صاحب از غير لفظش . طَول : غنا ، قدرت . ذرنا از مادّهء وَذَر يَذَرُ بهمعناى ترك ، و تنها مضارع و امر از اين ماده استعمال شده است .
تفسير :
وَإِذَا أُنْزِلَتْ سُورَةٌ أَنْ آمِنُوا بِاللَّهِ وَجَاهِدُوا مَعَ رَسُولِهِ اسْتَأْذَنَكَ أُولُوا الطَّوْلِ مِنْهُمْ وَقَالُوا ذَرْنَا نَكُن مَعَ الْقَاعِدِينَ
يعنى : و چون سورهاى نازل گردد كه به خداوند ايمان آوريد و همراه فرستاده و رسول او جهاد كنيد ، صاحبان ثروت و توان مالى و جسمى از منافقان از تو اذن مىطلبند كه در جهاد شركت نكنند ، و گويند : بگذار ما با بازنشستگان باشيم . يعنى بهجهاد بيرون نشويم و با زنان و كودكان در شهر بمانيم .
رَضُوا بِأَن يَكُونُوا مَعَ الْخَوَالِفِ وَطُبِعَ عَلَى قُلُوبِهِمْ فَهُمْ لَايَفْقَهُونَ
يعنى : آنها راضى شدند كه با خالفها - بازنشستهها و خانهنشينها - باشند . يعنى اين مقدار درك و تعقّل ندارند كه جهاد در راه يك دين قويم ثابت و حيازت كمالات ابدى آن ، قابل تبديل با استراحت چند صباح و مصاحبت زنان و كودكان نيست . و بر دلهاى آنها مهر شقاوت زده شد ، يعنى به واسطهء سوابق كفر و عناد و فسق آنها ، ولى آنها نمىفهمند . يعنى وضع دينى و شقاوت ذاتى خود را نمىدانند و علم عميق دينى از آنها گرفته شده است .
لكِنِ الرَّسُولُ وَالَّذِينَ آمَنُوا مَعَهُ جَاهَدُوا بِأَمْوَالِهِمْ وَأَنْفُسِهِمْ وَأُولئِكَ لَهُمُ الْخَيْرَاتُ وَأُولئِكَ هُمُ الْمُفْلِحُونَ
يعنى : لكن در مقابل قعود و تخلّف و ترك فريضهء عظيم الهى از سوى آنها ، فرستادهء خدا و كسانى كه با او ايمان آوردهاند ، با مالها و جانهاى خود جهاد كردند ، و آنهايند كه در دنيا برايشان خيرات مادى و معنوى است ، و آنها هستند كه
تفسير روان (فارسى) — صفحة 311
مساهمون: الشيخ علي المشكيني
ص٣١١