تفسير :
[ عدالت ، تقوا و توكل ]
يأَ يُّهَا الَّذِينَ ءَامَنُواْ كُونُواْ قَوَّامِينَ لِلَّهِ شُهَدَآءَ بِالْقِسْطِ
يعنى : اى كسانى كه ايمان آوردهايد ، قوّام در راه خدا باشيد . يعنى قيام و تصدّيتان به هر كار فردى و اجتماعى براى خدا ، و يا قيامتان به امور هميشه و همواره براى خدا ، و يا قيامتان براى خداى محكمتر و استوارتر باشد ؛ و گواهان به قسط باشيد . يعنى در موارد نياز به گواهى خاصه در محاكم قضايى به قسط و عدل گواهى دهيد .
وَ لَايَجْرِمَنَّكُمْ شَنَآنُ قَوْمٍ عَلَى أَلَّا تَعْدِلُواْ إِعْدِلُواْ هُوَ أَقْرَبُ لِلتَّقْوَى وَ اتَّقُواْ اللَّهَ إِنَّ اللَّهَ خَبِيرُ م بِمَا تَعْمَلُونَ
[ انحرافات يهود و نصارا ]
يعنى : و هرگز دشمنى گروهى شما را در گناه نيفكند كه وادارتان كند عدالت نورزيد .
بايد عدالت پيشه كنيد ، يعنى در هر كار فردى و اجتماعى ، اعتقادى و اخلاقى و عملى راه عدل را پيش بگيريد ، زيرا عدالت به تقوا و تحفّظ از غضب خدا نزديكتر است . و بايد تقوا پيشه كنيد ، زيرا خداوند به آنچه انجام مىدهيد آگاه است .
بدانكه جملهء اول اين آيه پس از خطاب ، نظير جملهء اول از آيهء 135 نساء است با اندك اختلافى در تعبير ، لكن در آنجا امر به قيام به حق و گواهى به قسط در مقابل اين است كه محبّت ارحام ، آنها را منحرف كند ، و در اينجا در مقابل اين است كه عداوت دشمنان آنها را منحرف سازد .
وَعَدَ اللَّهُ الَّذِينَ ءَامَنُواْ وَ عَمِلُواْ الصَّالِحَاتِ لَهُم مَّغْفِرَةٌ وَ أَجْرٌ عَظِيمٌ
پس از امر به قيام براى خدا و گواهى به عدل و عمل به تقوا در اين دو آيه اشاره به پاداش مؤمنان و كيفر كافران شده است . معناى آيه : و خداوند به كسانى كه ايمان آورده و عملهاى شايسته كردهاند وعده داده كه براى آنها بخشش گناهان و پاداشى بزرگ است ، يعنى در دنيا در محدودهء اقتضاى مصلحت و نظام آن و در آخرت به نحو اتمّ و اكمل و غيرمتناهى . و مراد از وعده ، وعدههايى است كه خدا در اين كتاب و همهء كتابهاى آسمانى و به زبان همهء پيامبران خود به بشر ابلاغ نموده است .