« خَالِدِينَ فِيهَا وَنِعْمَ أَجْرُ الْعَامِلِينَ »
گردشگرى هدفمند
يعنى : آنها در آنجا زندگى جاودانه دارند به گونهاى كه مساوى ابديت است و از اين رو چون فرشتهاى از سوى خداوند سلامى به آنها مىآورد مىگويد : « سلامٌ مِنَ الحَىِّ الَّذى لايموتُ الَى الحىِّ الَّذى لايموت » . و خوب پاداشى است پاداش عاملان ، يعنى كوشايان در دنيا در عملهاى خير قلبى و بدنى . و ممكن است مراد از عمل همان اوصاف مذكور براى متّقين باشد كه در دو آيهء فوق گذشت از انفاق در همه حال ، كظم غيظ ، عفو از مردم ، نيكى در حقّ همه ، توجه و استغفار پس از ابتلا به گناه و اجتناب از اصرار در جرم .
قَدْ خَلَتْ مِنْ قَبْلِكُمْ سُنَنٌ فَسيرُوا فِي اْلأَرْضِ فَانْظُروا كَيْفَ كانَ عاقِبَةُ الْمُكَذِّبينَ ( 137 )
هذا بَيانٌ لِلنّاسِ وَ هُدًى وَ مَوْعِظَةٌ لِلْمُتَّقينَ ( 138 )
لغت :
خلا المكانُ : مكان خالى شد ، و خلا الزمانُ : زمان گذشت . سنَّ الإبلَ - از باب نَصَر : سوق داد آن را ، و سنَّ الماءَ : آب را ريخت . و سُنّت : طريقت و سيرهء جاريه ، و جمع آن : سُنَن .
تفسير :
« قَدْ خَلَتْ مِن قَبْلِكُمْ سُنَنٌ »
خطاب آيه به كسانى است كه عقل سليم و وجدان زنده و استعداد تأمل و انديشه دارند .
مىفرمايد : به يقين پيش از شما در مسير تاريخ بشرى ، سنّتهايى گذشته است .
مراد ، جريان سيره و طريقهء طاغيان در گذشته است كه بر طغيان و مخالفت فرمان خدا و انكار رسولان او و قيام و مبارزه بر ضد پيامبران الهى بوده ، و جريان سنّت حق بر اهلاك آنان و فرو فرستادن عذابهاى گوناگون بر حسب اختلاف محيط و طغيان و كفران آنها ، مانند قوم نوح و هود و صالح و لوط و موسى عليهم السلام . و نيز جريان طريقهء مطيعان هر قوم و امّتى بر تسليم و پذيرش فرامين حق و دعوت پيامبران الهى ، و سنّت جاريهء حق بر ترحم و احسان و توفيق و انعام آنها ، همانند قوم يونس و حواريان عيسى و پيروان ساير پيامبران .
« فَسِيرُوا فِى الْأَرْضِ فَانْظُرُوا كَيْفَ كَانَ عَاقِبَةُ الْمُكَذِّبِينَ »