تورات و انجيل حقيقى به محمّد صلى الله عليه و آله و دين و كتاب او ايمان مىآوردند ، بىترديد براى دنيا و آخرت آنها بهتر بود . آرى برخى از آنان مؤمن هستند ، يعنى در حالى كه ميان ملت خودشان و در زمرهء آنها هستند به پيامبر اسلام و دين او گرويدهاند ، و يا اطلاع از تورات و انجيل حقيقى و اذعان به محتويات آنها همان ايمان به پيامبر اسلام است . ولى اكثريت آنها فاسقند ، يعنى از دستور تورات و انجيل كه به پيامبر خاتم ايمان آوريد ، و از دعوت پيامبر اسلام به دين و كتابش خارجاند .
« لَن يَضُرُّوكُمْ إِلَّا أَذىً وَإِنْ يُقَاتِلُوكُمْ يُوَلُّوكُمُ الْأَدْبَارَ ثُمَّ لَا يُنْصَرُونَ »
يعنى : هرگز آنها به شما آسيبى نمىرسانند جز آزار اندكى .
پس نبايد از اهل كتاب بترسيد و بهراسيد ، زيرا آنها جز ضرر اندكى - مانند تهديد و بدگويى و ضرر مالى - به شما آسيب نمىزنند . و اگر با شما بجنگند پشت به شما مىكنند ، سپس از احدى يارى نمىبينند ، چنان كه در مبارزات بنىقريظه و بنىنضير و بنىقَيْنُقاع چنين شد .
ضُرِبَتْ عَلَيْهِمُ الذِّلَّةُ أَيْنَ ما ثُقِفُوا إِلّا بِحَبْلٍ مِنَ اللّهِ وَ حَبْلٍ مِنَ النّاسِ وَ باؤُ بِغَضَبٍ مِنَ اللّهِ وَ ضُرِبَتْ عَلَيْهِمُ الْمَسْكَنَةُ ذلِكَ بِأَنَّهُمْ كانُوا يَكْفُرُونَ بِآياتِ اللّهِ وَ يَقْتُلُونَ اْلأَنْبِياءَ بِغَيْرِ حَقٍّ ذلِكَ بِما عَصَوْا وَ كانُوا يَعْتَدُونَ ( 112 )
لغت و اعراب :
ذَلَّ زيدٌ - از باب ضَرَب - : ضعيف و خوار شد . ثَقِفَه - از باب عَلِم - : يافت او را ، پيروز گشت بر او . باءَ اليه : رجوع كرد به سوى او . باءَ بذنبه : تحمّل كرد آن را ، اعتراف كرد به آن . باءوا بغضب به تقدير « رجعوا اليه حال كونهم حاملين غضب اللَّه » . الّا بحبل استثناى از عموم احوال است به تقدير « ضربت عليهم الذلّة فى جميع أحوالهم الّا حال تمسّكهم بحبل اللَّه » . ذلك بأنّهم اشاره است به ثبوت ذلّت و غضب و مسكنت . ذلك بما اشاره است به كفران آيات و قتل انبيا . به غير حقّ قيد توضيحى است ، يعنى و لايكون ذلك الّا به غير حقّ .
تفسير روان (فارسى) — صفحة 416
مساهمون: الشيخ علي المشكيني
ص٤١٦