سالخوردگى و بچگى و نارسايى ، و حسادت و هوو ناپذيرى . و آنها را از جانب خداوند رضوانى است ، يعنى نعمتى است كه بالاتر و والاتر و برتر از همهء نعمتهاى محيط وسيع آنجاست و آن رضايت و خوشنودى خدا از آنهاست كه به اين صورتها تجلّى مىكند : فرستادن فرشته و ابلاغ سلام و خوشامدگويى و احوالپرسى ، دعوت به مهمانى خاص ربوبى ، ديدار انبياى عظام و معصومان و صالحان ، استماع سخنرانى حق و سخنگويان درگاه الهى ، دريافت جوايز خاص خداوند و بالأخره تجلّى پروردگار به انواع مظاهر ربوبى كه فكر بشر را در اينجا توان تصور آن نيست .
« وَاللَّهُ بَصِيرٌ بِالْعِبَادِ »
يعنى : و خداوند به حال بندگان بيناست . او از همهء حالات روحى و اعمال فكرى و كارهاى بدنى آنها آگاه است و نعمتهاى بهشتى را به عنوان پاداش اعمال مىدهد . و يا همهء اعمالشان را در اين جهان به صورت نعمتهاى مختلف آن جهان مجسم و متبلور ساخته ، تحويل مىدهد .
الَّذينَ يَقُولُونَ رَبَّنا إِنَّنا آمَنّا فَاغْفِرْ لَنا ذُنُوبَنا وَ قِنا عَذابَ النّارِ ( 16 )
الصّابِرينَ وَ الصّادِقينَ وَ الْقانِتينَ وَ الْمُنْفِقينَ وَ الْمُسْتَغْفِرينَ بِاْلأَسْحارِ ( 17 )
لغت و اعراب :
الذين يقولون و پنج وصف ديگر در آيهء بعد صفت للّذين اتّقوا در آيهء قبل است ، و ممكن است صفتهاى عباد باشد . قَنَتَ - از باب نَصَر - : اطاعت كرد ، فروتنى و خاكسارى نمود .
تفسير :
« الَّذِينَ يَقُولُونَ رَبَّنَآ إِنَّنَآ ءَامَنَّا فَاغْفِرْ لَنَا ذُنُوبَنَا وَقِنَا عَذَابَ النَّارِ »
يعنى : كسانىكه تقوا پيشهكردهاند همانها هستند كه پيوسته مىگويند : پروردگارا ، به يقين ما ايمان آورديم ، پس گناهانمان را براى ما ببخش و ما را در روز واپسين از عذاب آتش نگاهدار .
« الصبِرِينَ وَالصدِقِينَ وَالْقنِتِينَ وَالْمُنفِقِينَ وَالْمُسْتَغْفِرِينَ بِالْأَسْحَارِ »
يعنى : آنانكه تقوا پيشهكردهاند همان صابران ، صادقان ، متواضعان ، منفقان و استغفارگويان در
تفسير روان (فارسى) — صفحة 338
مساهمون: الشيخ علي المشكيني
ص٣٣٨