« كَمَثَلِ جَنَّةٍ بِرَبْوَةٍ أَصَابَهَا وَابِلٌ فَاتَتْ أُكُلَهَا ضِعْفَيْنِ فَإِن لَمْ يُصِبْهَا وَابِلٌ فَطَلٌّ »
يعنى : مَثَل انفاقات آنها مَثَل باغى است در زمينى مرتفع كه آفتاب بر آن خوب بتابد و نسيم نيكو بوزد ، يا مَثَل باغى است در زمينى نيكو و مستعد و خوش طبيعت و روياننده كه باران شديد بر آن فرو ريزد و در نتيجه ميوهء خود را دو برابر دهد ، و اگر باران شديد نرسد نرمه بارانى بر آن ببارد .
وجه تشبيه اين است كه همان گونه كه لازم وجود چنين باغى ثمربخش بودن و ميوهء فراوان و مضاعف دادن است ، انفاقات قربى يعنى با قصد تقرّب به خدا نيز لازم وجودش بازدهى در دنيا و آخرت و نتايج را چند برابر دادن است .
« وَاللَّهُ بِمَا تَعْمَلُونَ بَصِيرٌ »
يعنى : و خدا به آنچه انجام مىدهيد بينا است . با توجه به اينكه انفاق ، ثواب و تأثيرات فوقالعاده دارد مشروط به ابتغاء و طلب رضاى خدا و اخلاص در انجام آن است و خداوند هم ناظر و بصير است ، پس بكوشيد كه اخلاص پيش آريد .
أَ يَوَدُّ أَحَدُكُمْ أَنْ تَكُونَ لَهُ جَنَّةٌ مِنْ نَخيلٍ وَ أَعْنابٍ تَجْري مِنْ تَحْتِهَا اْلأَنْهارُ لَهُ فيها مِنْ كُلِ الثَّمَراتِ وَ أَصابَهُ الْكِبَرُ وَ لَهُ ذُرّيَّةٌ ضُعَفاءُ فَأَصابَها إِعْصارٌ فيهِ نارٌ فَاحْتَرَقَتْ كَذلِكَ يُبَيِّنُ اللّهُ لَكُمُ اْلآياتِ لَعَلَّكُمْ تَتَفَكَّرُونَ ( 266 )
لغت و اعراب :
وَدَّ - از باب مَنَع - : دوست داشت ؛ و استفهام آن انكارى است . نخيل اسم جمع است يعنى درختان خرما . اعناب : جمع عنب ، انگور ، درخت انگور . اعصار : گردباد .
تفسير :
« أَيَوَدُّ أَحَدُكُمْ أَن تَكُونَ لَهُ جَنَّةٌ مِن نَخِيلٍ وَأَعْنَابٍ تَجْرِى مِن تَحْتِهَا الْأَنْهرُ لَهُ فِيهَا مِن كُلّ الثَّمَرَ تِ »
استفهام اوّل جمله ، انكارى است ، يعنى : آيا يكى از شما دوست دارد - يعنى حتماً دوست ندارد - كه او را باغى باشد از درختان خرما و درختان انگور كه همواره از زير آنها - از زير درختان
تفسير روان (فارسى) — صفحة 295
مساهمون: الشيخ علي المشكيني
ص٢٩٥