يعنى : و چون از خوف به امن آمديد ، پس خدا را ياد كنيد - يعنى به اقامهء نماز متعارف خود و انحاء ديگر از ياد او ، و براى شكرانهء زوال ترس و غيره پردازيد - همان گونه كه به شما آنچه را نمىدانستيد تعليم نمود . و تشبيه با « كما » بدين معناست كه نماز و اذكارتان مشابه و از مصاديق كبرياتى باشد كه خداوند به شما آموخته است .
وَ الَّذينَ يُتَوَفَّوْنَ مِنْكُمْ وَ يَذَرُونَ أَزْواجًا وَصِيَّةً لأَزْواجِهِمْ مَتاعًا إِلَى الْحَوْلِ غَيْرَ إِخْراجٍ فَإِنْ خَرَجْنَ فَلا جُناحَ عَلَيْكُمْ في ما فَعَلْنَ في أَنْفُسِهِنَّ مِنْ مَعْرُوفٍ وَ اللّهُ عَزيزٌ حَكيمٌ ( 240 )
وَ لِلْمُطَلَّقاتِ مَتاعٌ بِالْمَعْرُوفِ حَقًّا عَلَى الْمُتَّقينَ ( 241 )
لغت و اعراب :
احكام ايلاء و طلاق
توفّى : به تمام دريافت نمودن چيزى ، و يتوفّون : يقربون الى الوفاة . وذَرَّ - از باب مَنَع - : ترك نمود . و از اين ماده جز مضارع و امر استعمال نشده . وصيّةً به تقدير « فليوصوا » كه وصيةً مفعول مطلق و متاعاً مفعولٌ بِه آن است . متاع : مال قابل استفاده . لاجناح عليكم خطاب به حكّام عدل مسلمين است .
تفسير :
« وَ الَّذِينَ يُتَوَفَّوْنَ مِنكُمْ وَيَذَرُونَ أَزْوَ جًا وَصِيَّةً لِأَزْوَ جِهِم مَّتعًا إِلَى الْحَوْلِ غَيْرَ إِخْرَاجٍ »
اين آيه در مقام بيان حكم عدّه و ارث زنهاى شوهر مرده در صدر اسلام است . مىفرمايد : و كسانى از شما كه در شرف مرگ و قبض روح قرار مىگيرند و از خود ، همسرانى باقى مىگذارند بر آنها واجب است توصيه كنند كه همسرانشان از زمان وفات آنها تا مدّت يكسال از اموال آنها برخوردار شوند بدون آن كه آنها را از خانه بيرون كنند .
مراد اين است كه زن تا يك سال به حكم شرع از اموال شوهر در صورت مكث در خانهء وى بهجاى ارث ، استحقاق نفقه و سكنى دارد ، و امر شوهر به وصيت تأكيد آن حكم است نه مجرد وجوب وصيت بدون استحقاق مالى .