الصَّابِرُونَ أَجْرَهُمْ بِغَيْرِ حِسابٍ
« 1 » فهاهما منزلتان عظيمتا الثواب عند اللَّه قد بذلهما لك يابن آدم ! فمن أعظم في الدنيا منك غفلةً ؟ و من أطول في القيامة حسرةً ؟ إن كنتَ ترغب عمّارغب لك فيه مولاك وإنك تقرأ في الليل والنهار والصباح والمساء :
نِعْمَ الْمَوْلى وَ نِعْمَ النَّصِيرُ !
« 2 » . »
اى فرزند آدم ! همانا تو مردار بد بويى هستى ، پس تا زمانى كه روح حيات بر تن تو سوار است نسيمت را خوش بو كن ؛ زيرا اگر روح از تو جدا شود به صورت پيكر و كالبد افتاده در زمين و مردار بد بو و جسد تو خالى به زمين مىافتى به گونهاى كه بعد از خوش بويى بد بو شده و بعد از آن كه در حال حيات مردم به واسطهى نزديكى به آن با آن مأنوس مىشدند از او وحشت نموده و مى گريزند . پس چه مخلوقى اى فرزند آدم از تو جاهلتر مىباشد ؟ و چه آفريدهاى از تو به خود بالندهتر است ؟ زيرا تو مىدانستى كه باز گشت تو چنين خواهد بود و خاك خوابگاه و استراحتگاه تو خواهد بود ، آن گاه بعد از اين همه به سبب طولانى شدن نادانىات به واسطهى دنيا چشم روشن مىگردى [ و آن را مايهى چشم روشنى خويش قرار مىدهى ! آيا نشنيدهاى كه خداوند مىفرمايد : « پس آنها را [ براى آيندگان ، موضوعِ ] حكايتها گردانيديم ، و سخت تارومارشان كرديم ؛ قطعاً در اين [ ماجرا ] براى هر شكيباى سپاسگزارى عبرتهاست . » آگاه باش به خدا سوگند كه خداوند تورا بر صبر وشكر گسيل نداشته وسوق نداده مگر به خاطر ثواب بزرگى كه آن دو در نزد خدا براى اوليايش دارند . آيا نمىشنوى كه خداوند جل ثناؤه مىفرمايد : « اگر شكر كنيد حتما روزى شمارا افزون مىگردانم . » آيا نشنيدهاى كه مىفرمايد : تنها صابران مزد و پاداششان بدون حساب وشمارش كاملا به آنان عطا مىشود پس هان ! آن دو [ صبر و شكر ] دو مقامى هستند كه پاداش بزرگى نزد خداوند
هامش
( 1 ) . سورهى زمر ، آيهى 10 .
( 2 ) . سورهى انفال ، آيهى 40 .