( 54 )
« أَسْأَلُكَ . . . وَ تَوَلَّ أَنْتَ نَجاتِى مِنْ مَسْأَلَةِ الْبَرْزَخِ ، وَ ادْرَأْ عَنِّى مُنْكَراً وَ نَكِيراً ، وَ أَرِعْنِى [ وَ أَرِعَيْنِى ] مُبَشِّراً وَ بَشِيراً [ بَشَراً ] . » « 1 »
از تو درخواست مىكنم . . . و تو خود نجات مرا از پرس و جوى برزخ بر عهدهگير و دو فرشتهى « نكير » و « منكر » را ، از من دور دار و دو فرشتهى « مبشر » و « بشير » [ « بشر » ] را به من بنمايان .
ابتداى عالم برزخى از مرگ
از مجموع بيانات فوق ، اوّلًا : ظاهر مىشود ابتداى ظهور عالم برزخى بشر از مردن مىباشد ، چنان كه خداوند مىفرمايد :
حَتَّى إِذا جاءَ أَحَدَهُمُ الْمَوْتُ قالَ رَبِّ ارْجِعُونِ * لَعَلِّي أَعْمَلُ صالِحاً فِيما تَرَكْتُ كَلَّا إِنَّها كَلِمَةٌ هُوَ قائِلُها وَ مِنْ وَرائِهِمْ بَرْزَخٌ إِلى يَوْمِ يُبْعَثُونَ
« 2 »
تا آن گاه كه مرگ يكى از ايشان فرارسد مىگويد : « پروردگارا ، مرا بازگردانيد ، شايد من در آن چه وانهادهام ، كار نيكى انجام دهم ، نه چنين است ، اين سخنى است كه او گويندهى آن است و پيشاپيش آنان برزخى است تا روزى كه برانگيخته خواهند شد .
مشكلات پس از مرگ و تقاضاى رهايى از آن
ثانياً : ظاهر مىشود ، بشر مشكلاتى را پس از مردن دارد كه تقاضاى خلاصى از آنها شده :
« وَ تَوَّل أَنْتَ مِنْ مَسْأَلَةِ الْبَرْزَخَ . . . » .
خداوند نيز مىفرمايد :
يُثَبِّتُ اللَّهُ الَّذِينَ آمَنُوا بِالْقَوْلِ الثَّابِتِ فِي الْحَياةِ الدُّنْيا وَ فِي الْآخِرَةِ
« 3 »
هامش
( 1 ) . اقبال الاعمال ، ص 646 .
( 2 ) . سورهى مؤمنون ، آيات 99 و 100 .
( 3 ) . سورهى ابراهيم ، آيهى 27 .