نمىكنم . ) - اكتفا مىكنيم .
( 1112 )
« أَلسَّلامُ عَلَيْكَ يا مَنْ أَخْلَصَ للَّهِ الْوَحْدانِيَّةَ وَ أَنابَ . » « 1 »
سلام بر تو ، اى كسى كه با اخلاص خداوند را به يگانگى خوانده و با تمام وجود به او رجوع نمودى .
شهود فناى كلى ؛ مقام مخلَصين
تمام بشر اعم از انبيا و اوصيا - عليهمالسّلام - از روز تولّد تا زمانى كه از جهان خاكى چشم مىپوشند ، سر و كارشان با اسباب و مسبّبات داخلى خود و خارجى عالم طبيعت خواهد بود و نمىتوانند از آنها به حساب احتياجاتشان چشم بپوشند . انبيا و اوصيا - عليهمالسّلام - ، به سبب مقام عصمتى كه از كودكى دارا مىباشند ، هيچ گاه با توجّه به اسباب و مسبّبات ، مبتلا به غفلت از پروردگار و امور ديگر نمىشوند ؛ ولى انداختن كثرات - با كثرتشان - در دامن توحيد ، امرى است كه بايد با عمل و مجاهدت ، آن را به دست آورند و مقام عصمت ، سرمايه خوبى است براى آنان كه زودتر به اين معنى ( كه همه چيز را در درياى توحيد افكنند ) دست يابند . راه يافتگان به آن كمال را مخلَص مىگويند ؛ چرا كه به شهود فناى كلّى خويش و عالم راه يافتهاند و به انابه نيز - كه رجوع با تمام وجود به حقّ سبحانه است - نايل گشتهاند .
اميرالمؤمنين - عليهالسّلام - ؛ اوّلين كسى كه بعد از پيامبر به مقام مخلَصين نايل شد
آيات شريفه ، قرآن آنان را به مخلَصين و محبّين و منيبين معرّفى مىفرمايد . جمله فوق با بيان : « أَخْلَصَ للَّهِ الْوَحْدانِيَّةَ وَ أَنابَ » و قراين بيانات قبل و بعد زيارت ، نه تنها به منزلت مخلَصيّت و منيب بودن وى - عليهالسّلام - اشاره مىفرمايد ، بلكه مىفرمايد : اى اميرالمؤمنين بعد از رسول اللَّه - صلّى اللَّه عليه و آله و سلّم - تو اوّل كسى بودى كه مقام مخلَصيّت را از كودكى در يك لحظه دارا شدى و به تمام وجود به حقّ سبحانه رجوع نمودى .
هامش
( 1 ) . اقبال الاعمال ، ص 609 .