يوما عظيما .
شارح گويد :
مقصود از وصف مخصّص مسنداليه اينستكه اشتراك آن بين افراد را كاهش داده يا احتمال اشتراك را اصلا رفع نمايد .
و در عرف و اصطلاح نحّاة تخصيص در نكرات عبارتست از كاهش دادن اشتراك و در معارف آنست كه احتمال اشتراك را رفع نمايد .
سپس در ذيل [ زيد التّاجر عندنا ] مىگويد :
توصيف زيد به كلمه [ التّاجر ] احتمال اشتراك بين تاجر و غير آن را رفع مىنمايد .
و بدنبال [ حيث يتعيّن الموصوف ] مىگويد :
مقصود از [ موصوف ] زيد مىباشد و ضمير در [ قبل ذكره ] به وصف راجعست .
سپس مىافزايد :
و اگر موصوف متعيّن نباشد وصف مخصّص است .
و بعد در دنبال [ امس الدّابر كان يوما عظيما ] مىگويد :
لفظ [ امس ] دلالت بر [ دبور ] و گذشته دارد ، پس توصيفش به كلمه [ دابر ] صرفا براى تأكيد است .
و گاه باشد كه وصف را براى بيان مقصود آن آورند مانند فرموده حقتعالى :
[ و ما من دابّة فى الارض و لا طائر يطير بجناحيه ] چه آنكه توصيف [ دابّة ] و [ طائر ] به وصفى كه از خواص آنها و اختصاص بجنس دواب و طيور دارد براى آنست كه بيان شود مقصود جنس بوده نه فرد و به همين
توضيح المباني في شرح مختصر المعاني (فارسى) — صفحة 435
مساهمون: سيد محمد جواد ذهنى تهرانى
ص٤٣٥