المعى مسنداليه نيست زيرا يا مرفوع است بنابراينكه خبر باشد براى [ انّ ] كه در بيت سابق قرار گرفته و آن عبارتست از :
انّ الذى جمع السّماحة الخ .
يا منصوب است بنابراينكه صفت باشد براى اسم انّ يا بتقدير [ اعنى ] و بنابراين خبر [ انّ ] در قول شاعر پس از چند بيت بعد مى باشد و آن عبارت است از : [ اودى فلا تنفع الخ ] .
شرح فارسى :
توضيح
صفت آوردن براى مسنداليه
و چه بسا براى مسنداليه اعم از اينكه معرفه باشد و يا نكره به جهت اغراضى كه ذيلا بيان مىشود صفت ميآورند :
1 - به قصد كشف كردن معناى مسنداليه چنانچه گويند : الجسم الطويل العريض العميق يحتاج الى فراغ يشغله ( جسميكه داراى طول و عرض و ارتفاع هست فضا و مكانى لازم دارد تا آن را پركند ) شاهد در صفات سهگانه ( طويل - عريض - عميق ) است كه از معناى نهانى جسم پرده برداشته و آشكار مىكنند كه جسم آنست كه داراى اين سه بعد باشد چنانچه در قول اوس بن حجر نيز وصف به همين منظور آورده شده است : الا لمعى الّذى يظنّ بك الظّن ( البيت ) .
يعنى : دانشمندى كه نسبت به تو گمان كامل داشته باشد گويا بتحقيق ديده و شنيده است ، شاهد در [ الّذى ] استكه صفت كاشفه از الالمعى مىباشد .
ولى فرق اين بيت با مثال گذشته اينست كه موصوف در مثال قبل