قوله : لانّه مراده و معتقده : ضمير در [ لانّه ] به اسناد انبات به ربيع راجع بوده و ضمائر در [ مراده ] و [ معتقده ] به جاهل باز مىگردند .
قوله : و كذا شفى الطّبيب المريض : اينعبارت مثال است براى [ نحو ما مرّ ] كه مصنّف در متن آورده .
قوله : و نحو ذلك : و آن هرعبارتى استكه اسناد در آن با اعتقاد تنها موافق بوده نه واقع همچون اسناد فعل به اسباب عادى مشروط باينكه قائل باسناد مزبور معتقد باشد چنانچه بگويد :
هيزم را آتش سوزاند و چاقو ريسمان را بريد و قيچى كاغذ را برش داد .
قوله : فقوله [ بتأوّل يخرج ذلك ] : ضمير در [ قوله ] بمصنّف راجع بوده و مشاراليه [ ذلك ] قول جاهل است .
قوله : و الاقوال الكاذبه : مثل اينكه متكلّم با علم به قعود زيد بگويد : زيد ايستاده است .
قوله : و هذا تعريض بالسكّاكى : مشاراليه [ هذا ] قول مصنّف است كه گفته [ و قولنا بتأوّل الخ ] .
قوله : حيث جعل التأوّل الخ : ضمير فاعلى در [ جعل ] به سكّاكى راجع است .
قوله : و للتنبيه على هذا : مشاراليه [ هذا ] تعريض به سكّاكى است .
قوله : مع انّه ليس ذلك من دأبه : ضمير در [ انّه ] به معناى [ شأن ] بوده و مشاراليه [ ذلك ] بيان فائده قيد مىباشد و ضمير
توضيح المباني في شرح مختصر المعاني (فارسى) — صفحة 276
مساهمون: سيد محمد جواد ذهنى تهرانى
ص٢٧٦