تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تشريح المقاصد في شرح الفرائد (فارسى) — صفحة 617

مساهمون:

ص٦١٧
الاستحباب كما اذا منعه مانع آخر عن الصّلوة منفردا لكن يمكن منع تحقّق العجز فيما نحن فيه ، فانّه يتمكن من الصّلوة منفردا بلا قرائة لسقوطها عنه بالتعذّر كسقوطها بالايتمام ، فتعيين احد المسقطين يحتاج الى دليل . ترجمه : بسا اينطور خيال شده كه مثال ذيل از همين قبيل است : كسى كه از خواندن قرائت و فراگرفتن آن عاجز است اگر در وجوب اقتداء نمازش به غير شك نمود . البتّه قرار دادن اينمثال از قبيل مورد بحث مبتنى است بر اينكه بگوئيم آيا اقتداء مستحب بوده و معذلك مسقط واجب محسوب مىشود يا واجب تخييرى است و فرد ديگر اينواجب نماز با قرائت مىباشد ، بنابراين با اصل مىتوان وجوب تخييرىاش را نفى كرد . ولى بايد بگوئيم : ظاهرا مثال مذكور از قبيل مورد بحث نمىباشد زيرا نماز جماعت فردى از نماز واجب است از اينرو متّصف بوجوب مىگردد و اگر احيانا بر آن اطلاق استحباب مىكنند از باب آنست كه جماعت افضل الفردين از واجب تخييرى است و البتّه اين استحباب اختصاص به صورتى دارد كه مكلّف از اتيان غير آن متمكّن بوده يعنى بر خواندن نماز صحيح بطور فرادى قادر باشد لذا اگر از اتيان اينفرد درمانده گشت البتّه جماعت در حقّش متعيّن شده و از استحباب خارج مىگردد چنانچه اگر مانع ديگرى وى را از نماز فرادى بازدارد حكم چنين است . ولى ممكنست بگوئيم : در اينمثال عجز از فرد ديگر واجب تخييرى ( نماز با قرائت ) غير قابل تحقّق است زيرا مكلّف اگر قدرت بر قرائت نداشت نماز بدون قرائت تكليف او است چه آنكه قرائت با تعذّر از مكلّف ساقط است همانطورى كه در جماعت از او ساقط مىباشد در نتيجه بايد گفت تعيّن احد المسقطين محتاج به دليل است .

شرح مقصود

قوله : و ربّما يتخيّل من هذا القبيل : مقصود از « هذا القبيل » موردى است كه قطع