امام عليه السلام فرمودند : مال را به ورثه كسى كه مال ندارد ميدهند .
و نيز از مولانا امير المؤمنين على عليه السلام راجع بقومى كه تمامى اهل مال بوده و در دريا غرق شدند منقول است كه فرمودند :
ايشان از آنها و آنها از ايشان ارث مىبرند ولى آنها از آنچه ايشان بعنوان ارث مالك شدهاند ارث نميبرند .
سپس شارح ( ره ) مىفرماين :
اين روايت حجّت و دليل بر عليه مرحوم مفيد و سلّار بوده چه آنكه اين دو بزرگوار فرمودهاند وارث دوّم مالى را كه وارث اوّل از ايشان به ارث برده در مرتبه دوّم به ارث برده و بدين ترتيب مال منتقل دوباره به ملكشان بازمىگردد .
و استنادشان در اين حكم به اين بيان است كه در خبر كسى را كه نصيب و سهمى ارثى او كمتر است ابتداء وارث قرار داده و تقديمش را بر ديگرى واجب نموده است و بر اين تقديم هيچ فائدهاى مترتّب نيست مگر آنكه مقصود اين است كه از آنچه قبلا وى ارث برده و بملكش منتقل شده دوّمى كه اكثر نصيبا و اقوى سهما است ارث ببرد و بدين ترتيب مالى كه از وارث دوّمى قبلا منتقل شده دوباره بملكش بازگردد .
شارح ( ره ) مىفرماين :
اوّلا : تقديم اضعف ارثا و اقلّ نصيبا واجب نبوده بلكه اين حكم بر سبيل استحباب است .
و ثانيا : بفرض كه قبول كنيم تقديم وى در ارث بردن واجب باشد اين حكم همانطورى كه مرحوم مصنف فرمودهاند تعبّدى است چنانچه در متن بعدى خواهد آمد .
المباحث الفقهية في شرح الروضة البهية (راهنماى فارسى شرح لمعه) (فارس) — صفحة 279
مساهمون: سيد محمد جواد ذهنى تهرانى
ص٢٧٩